Trong lĩnh vực giao thông hàng hải, việc tàu cập cảng là một trong những giai đoạn quan trọng và tiềm ẩn nhiều rủi ro nhất. Chỉ cần một sai lệch nhỏ về khoảng cách tàu cập cảng, vận tốc hoặc góc tiếp cận có thể dẫn đến va chạm, gây thiệt hại lớn về tài sản, hàng hóa và hạ tầng cảng biển. Chính vì vậy, việc xác định, giám sát và tối ưu khoảng cách tàu cập cảng an toàn là nhiệm vụ trọng yếu trong công tác điều độ, hoa tiêu và quản lý cảng hiện đại.
Khoảng cách tàu cập cảng là khoảng cách giữa mạn tàu và mép cầu cảng (hoặc vật cản gần nhất) trong quá trình tàu di chuyển vào vị trí neo đậu. Khoảng cách này thay đổi liên tục theo tốc độ, hướng gió, dòng chảy và kỹ năng điều khiển của thuyền trưởng.
Trong quy trình cập cảng, việc duy trì khoảng cách an toàn đóng vai trò như “biên độ bảo vệ” để đảm bảo tàu không va chạm với cầu, phao neo hoặc các tàu khác đang đậu trong khu vực. Khoảng cách này được xác định và theo dõi thông qua hệ thống thiết bị đo chuyên dụng, kết hợp giữa cảm biến radar, lidar, camera định vị và phần mềm hỗ trợ cập tàu.
Việc duy trì khoảng cách tàu cập cảng hợp lý có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Nó không chỉ trong vận hành mà còn trong đảm bảo an toàn và hiệu suất khai thác cảng.
Khoảng cách không phù hợp có thể khiến tàu va vào bến hoặc vào các tàu khác, gây hư hại vỏ tàu, kết cấu bến hoặc làm rơi hàng hóa. Trong nhiều trường hợp, các sự cố này kéo theo thiệt hại hàng tỷ đồng. Làm gián đoạn hoạt động khai thác cảng.
Hoa tiêu và thuyền trưởng cần có dữ liệu chính xác về khoảng cách, góc tiếp cận, tốc độ và hướng gió để đưa ra quyết định điều chỉnh kịp thời. Việc có hệ thống giám sát chính xác giúp hoa tiêu điều phối hiệu quả hơn. Giảm thời gian cập cảng, tối ưu lịch trình khai thác.
Va chạm trong quá trình cập cảng có thể gây rò rỉ nhiên liệu, dầu hoặc hóa chất ra biển. Điều đó tác động nghiêm trọng đến môi trường. Do đó, việc giám sát khoảng cách và vận tốc cập tàu chính xác là biện pháp gián tiếp giúp bảo vệ môi trường biển.
Cập cảng nhanh, an toàn giúp giảm thời gian chờ, chi phí nhiên liệu, chi phí nhân công và hạn chế rủi ro phát sinh bảo hiểm. Đây là yếu tố quan trọng trong quản trị logistics hàng hải hiện đại.
>> Xem thêm: Xây Dựng Mô Hình Cảng Xanh Thân Thiện Với Môi Trường Tại Việt Nam
Khoảng cách an toàn khi cập cảng không phải là một con số cố định, mà phụ thuộc vào nhiều yếu tố kỹ thuật và điều kiện tự nhiên:
Tàu container, tàu chở dầu, tàu du lịch hay tàu hàng rời có đặc điểm trọng tải, chiều dài và mớn nước khác nhau. Điều đó dẫn đến yêu cầu về khoảng cách an toàn khác nhau.
Ví dụ, tàu có chiều dài trên 200m thường cần khoảng cách tối thiểu 10-20m giữa mạn tàu và bến trong quá trình tiếp cận. Mục tiêu tránh hiện tượng “hiệu ứng tường” do áp lực nước giữa hai bề mặt lớn.
Gió mạnh, dòng chảy ngược, sóng lớn hay thay đổi mực nước thủy triều đều ảnh hưởng trực tiếp đến quỹ đạo và vận tốc của tàu. Những yếu tố này buộc hoa tiêu phải điều chỉnh khoảng cách và hướng tiếp cận linh hoạt.
Tốc độ lý tưởng khi tàu tiếp cận cầu cảng thường dưới 0,3–0,5 m/s. Góc cập tàu cũng được khuyến nghị nhỏ hơn 10° để hạn chế lực va chạm ngang. Mọi sai số trong các thông số này đều ảnh hưởng đến khoảng cách an toàn.
Thuyền trưởng, hoa tiêu, đội kéo và trạm điều độ cảng phải phối hợp nhịp nhàng. Việc thiếu thông tin hoặc truyền đạt chậm có thể dẫn đến sai lệch trong khoảng cách cập tàu.
Tại nhiều cảng lớn ở Việt Nam như Cái Mép – Thị Vải, Hải Phòng, Đà Nẵng…. Hệ thống giám sát khoảng cách cập tàu đã được triển khai nhằm nâng cao năng lực tiếp nhận tàu trọng tải lớn.
Cảng quốc tế Cái Mép – Thị Vải (Bà Rịa – Vũng Tàu)
Việc sử dụng hệ thống hỗ trợ cập tàu bằng cảm biến giúp:
>> Xem thêm: Tiêu Chuẩn Xả Thải Nước Dằn Tàu Theo Quy Định Mới Nhất 2025
Khoảng cách tàu cập cảng tuy chỉ là một thông số kỹ thuật nhỏ. Tuy nhiên lại là yếu tố quyết định an toàn và hiệu quả trong toàn bộ quy trình vận hành cảng biển.
Với sự hỗ trợ của công nghệ giám sát hiện đại từ giải pháp như LASI-BAS, tương lai ngành hàng hải Việt Nam sẽ ngày càng an toàn, chính xác và bền vững hơn. Liên hệ LASI để được tư vấn và hỗ trợ!
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT – LASI
Bài viết liên quan
Trong nhiều năm qua, Liên minh châu Âu (EU) luôn là một trong những thị trường xuất khẩu thủy sản lớn và có giá trị cao đối với Việt Nam. Tuy nhiên, để đưa sản phẩm thủy sản vào thị trường này, doanh nghiệp bắt buộc phải đáp ứng hàng loạt tiêu chuẩn khắt khe […]
Khí hậu ngày càng nghiêm trọng, nhu cầu chuyển dịch sang các nguồn năng lượng sạch và tái tạo đã trở thành xu thế tất yếu trên toàn cầu. Tại Việt Nam, với lợi thế đường bờ biển dài, tốc độ gió ổn định và tiềm năng lớn, phát triển điện gió bền vững đang […]
Trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng và phát triển điện gió ngày càng mạnh mẽ, đo gió và đánh giá tài nguyên gió được xem là bước quan trọng bậc nhất, quyết định trực tiếp đến hiệu quả kỹ thuật, tài chính và khả năng thành công của dự án. Một dự án điện […]
Trong nuôi tôm hiện đại, đặc biệt là các mô hình thâm canh và siêu thâm canh, oxy hòa tan (DO – Dissolved Oxygen) được xem là yếu tố môi trường quan trọng bậc nhất, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tốc độ tăng trưởng và tỷ lệ sống của tôm. Thực tế cho […]
Hiện nay, nuôi tôm ngày càng chuyển dịch sang mô hình thâm canh và siêu thâm canh, môi trường ao nuôi trở thành yếu tố quyết định trực tiếp đến tỷ lệ sống, tốc độ tăng trưởng và hiệu quả kinh tế. Tuy nhiên, môi trường ao tôm lại luôn biến động liên tục theo […]
Giá điện ngày càng biến động, áp lực giảm phát thải gia tăng và yêu cầu phát triển bền vững trở thành tiêu chí bắt buộc, đầu tư điện mặt trời đang nổi lên như một giải pháp chiến lược cho cả doanh nghiệp lẫn hộ gia đình. Không chỉ mang lại lợi ích kinh […]
Ngành thủy sản đang chịu nhiều áp lực từ giá điện tăng, chi phí thức ăn leo thang, rủi ro dịch bệnh và yêu cầu ngày càng cao từ thị trường xuất khẩu, bài toán tối ưu chi phí nuôi tôm trở thành mối quan tâm hàng đầu của cả hộ nuôi lẫn doanh nghiệp […]
Trong những năm gần đây, nuôi trồng tôm công nghệ cao đã và đang trở thành xu hướng tất yếu nhằm đáp ứng nhu cầu thị trường xuất khẩu ngày càng khắt khe. Tuy nhiên, song song với cơ hội là hàng loạt rủi ro trong nuôi tôm: biến động môi trường, dịch bệnh, chi […]
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp, chi phí đầu vào ngày càng tăng và yêu cầu khắt khe từ thị trường xuất khẩu, ngành nuôi trồng thủy sản đang đứng trước bài toán đổi mới toàn diện. Trong đó, nuôi tôm công nghệ cao được xem là hướng đi chiến […]
Trong kỷ nguyên của tăng trưởng xanh, năng lượng tái tạo không còn là một khái niệm xa lạ mà dần trở thành xương sống của nền kinh tế toàn cầu. Tuy nhiên, khi bước sang năm 2026, bài toán của các chủ đầu tư đã thay đổi: Không chỉ là lắp đặt bao nhiêu […]
Trong bối cảnh ngành thủy sản Việt Nam đang chịu nhiều tác động từ biến đổi khí hậu, chi phí đầu vào tăng cao và thị trường tiêu thụ biến động, việc tìm kiếm giải pháp nuôi tôm bền vững trở thành yêu cầu cấp thiết. Nuôi tôm không còn chỉ hướng đến sản lượng, […]
Việc kiểm soát nước dằn tàu không còn là vấn đề tự nguyện mà đã trở thành yêu cầu pháp lý nghiêm ngặt trên toàn cầu. Đối với các chủ tàu và đơn vị vận hành, việc nắm vững tiêu chuẩn xả thải nước dằn tàu là yếu tố sống còn để tránh các khoản […]
