Khi nhắc đến điện mặt trời, phần lớn chúng ta đều nghĩ đến ánh nắng – nguồn năng lượng đầu vào không thể thiếu. Tuy nhiên, trong thực tế vận hành, ánh nắng chỉ là một phần của bức tranh tổng thể. Đằng sau sự ổn định và hiệu quả của hệ thống pin mặt trời là hàng loạt yếu tố môi trường phức tạp, trong đó lượng mưa và tốc độ gió chính là hai ẩn số khó đoán nhưng đầy ảnh hưởng. Nếu không được đánh giá đúng mức, chúng có thể làm giảm hiệu suất, gia tăng rủi ro, thậm chí làm hư hỏng toàn bộ hệ thống.
Tốc độ gió là yếu tố thời tiết có ảnh hưởng kép đến hiệu suất và độ bền của pin năng lượng mặt trời. Ở chiều tiêu cực, gió mạnh, đặc biệt trong bão hoặc lốc xoáy, có thể gây hư hỏng nghiêm trọng cho hệ thống. Tấm pin bị lung lay, bong bật khỏi khung đỡ nếu không được cố định chắc chắn. Gió lớn kèm theo bụi, cát hoặc vật thể lạ có thể làm trầy xước mặt kính, giảm khả năng hấp thụ ánh sáng. Các điểm nối và dây dẫn cũng dễ bị lỏng, đứt gãy do rung lắc mạnh, dẫn đến mất kết nối và giảm hiệu suất hệ thống.
Tại những vùng có gió thường xuyên như ven biển hoặc cao nguyên, việc tính toán sức chịu lực, thiết kế khung giàn và lựa chọn vật liệu chống ăn mòn là yếu tố bắt buộc nếu muốn hệ thống vận hành an toàn và lâu dài.
Tuy nhiên, gió nhẹ lại mang lại lợi ích đáng kể. Nhờ khả năng tản nhiệt tự nhiên, luồng gió mát giúp làm giảm nhiệt độ bề mặt pin. Điều này vốn là yếu tố khiến hiệu suất chuyển đổi giảm dần theo thời gian. Một hệ thống được làm mát tốt có thể tăng hiệu suất từ 1–3% so với điều kiện không có gió.
Vì vậy, gió không chỉ là rủi ro cần kiểm soát, mà còn là yếu tố thiên nhiên có thể tận dụng hiệu quả nếu được hiểu đúng và tích hợp vào thiết kế hệ thống ngay từ đầu.
Nhiều người cho rằng mưa không ảnh hưởng đến điện mặt trời, nhưng thực tế hoàn toàn ngược lại. Mưa lớn kéo dài có thể gây ra những rủi ro nghiêm trọng nếu hệ thống không được thiết kế chống nước đúng tiêu chuẩn.
Ngập úng tại khu vực chân đế dễ dẫn đến ẩm cáp nối, gây chập cháy hoặc ăn mòn dây dẫn theo thời gian. Nếu gioăng cao su tại hộp đấu nối không kín, nước có thể rò rỉ vào trong gây đoản mạch. Độ ẩm tăng còn là môi trường lý tưởng cho rêu, tảo phát triển trên bề mặt tấm pin, cản trở khả năng hấp thụ ánh sáng. Ngoài ra, inverter lắp ngoài trời nếu không được bảo vệ tốt cũng có thể hỏng hóc sau nhiều ngày mưa liên tục. Ở Việt Nam, mùa mưa thường kéo dài từ tháng 5 đến tháng 10. Vì vậy, bạn nên cần đặc biệt lưu ý tiêu chuẩn IP65 – IP67 cho thiết bị điện, hệ thống thoát nước mái và kiểm tra định kỳ lớp chống thấm.
Ngược lại, mưa cũng là đồng minh tự nhiên của hệ thống. Nó giúp rửa sạch bụi bẩn, phân chim, lá cây trên bề mặt tấm pin – những yếu tố có thể làm giảm hiệu suất tới 25%.
Tuy nhiên, hiệu quả làm sạch của mưa chỉ rõ rệt nếu lượng mưa đủ lớn, đều và tấm pin được lắp nghiêng hợp lý. Trường hợp vẫn còn vết bẩn sau mưa, cần kết hợp vệ sinh thủ công định kỳ 3 – 4 tháng/lần để duy trì hiệu suất ổn định.
>> Xem thêm: Trang Trại Điện Mặt Trời – Xu Hướng Tất Yếu Cho Tương Lai Xanh Bền Vững
Trong các hệ thống điện mặt trời hiện đại, việc theo dõi lượng mưa và tốc độ gió không còn dừng lại ở mức quan sát cảm tính hay dự báo thời tiết truyền hình. Thay vào đó, các nhà đầu tư đang chủ động triển khai trạm thời tiết chuyên dụng kết hợp với phần mềm dự báo khí tượng nhằm nắm bắt điều kiện môi trường một cách chính xác, kịp thời và có khả năng phân tích dữ liệu sâu.
Trạm thời tiết chuyên dụng được lắp đặt cố định trong khuôn viên nhà máy hoặc khu vực gần cụm tấm pin mặt trời. Các trạm này có khả năng đo lường đa tham số: tốc độ và hướng gió, lượng mưa, áp suất khí quyển, độ ẩm tương đối, nhiệt độ môi trường và bức xạ mặt trời toàn phần.
Toàn bộ dữ liệu thu thập được truyền về trung tâm điều khiển qua kết nối mạng, cho phép đội ngũ kỹ thuật giám sát điều kiện khí tượng theo thời gian thực. Khi tốc độ gió vượt ngưỡng thiết kế, hoặc mưa lớn kéo dài nhiều giờ, hệ thống có thể tự động kích hoạt cảnh báo rủi ro như: nguy cơ lật giàn, ngập úng cục bộ, rò rỉ điện hoặc suy giảm hiệu suất.
Dữ liệu từ trạm thời tiết cũng rất hữu ích cho việc phân tích xu hướng dài hạn, phục vụ điều chỉnh lịch vệ sinh, bảo trì hoặc thậm chí là tái cấu trúc hệ thống nếu điều kiện tự nhiên thay đổi đáng kể qua các mùa.
Đi cùng trạm vật lý là các phần mềm dự báo để phân tích dữ liệu khí tượng đa nguồn: từ ảnh vệ tinh, dữ liệu radar, đến mô hình khí hậu toàn cầu. Những phần mềm này có thể dự báo mưa với gió với độ chính xác cao trong khoảng thời gian từ vài giờ đến vài ngày, giúp nhà vận hành chủ động hơn trong lập kế hoạch vận hành hệ thống.
Ví dụ, nếu phần mềm dự báo gió giật cấp cao trong 24 giờ tới, đội kỹ thuật có thể kiểm tra, gia cố tạm thời một số điểm khung giàn hoặc tạm dừng hoạt động khu vực có rủi ro cao. Nếu dự báo lượng mưa lớn kéo dài, việc kiểm tra hệ thống thoát nước và tủ điện ngoài trời sẽ được ưu tiên thực hiện trước khi thời tiết xấu xảy ra.
>> Xem thêm: Các Loại Năng Lượng Tái Tạo: Chính Sách Việt Nam Đang Dẫn Lối Tương Lai Xanh
Trong ngành năng lượng mặt trời, hiểu rõ và kiểm soát được các yếu tố môi trường như lượng mưa và tốc độ gió chính là chìa khóa để vận hành hiệu quả và bền vững. Với tầm nhìn công nghệ dài hạn, LASI mang đến giải pháp trọn gói gồm trạm thời tiết chuyên dụng và phần mềm giám sát – phân tích – cảnh báo được thiết kế tối ưu cho các hệ thống điện mặt trời quy mô lớn.
Ưu điểm của giải pháp từ LASI:
Thiết bị chính xác – bền bỉ – linh hoạt mở rộng: Trạm thời tiết của LASI tích hợp thiết bị đo chính xác gần như tuyệt đối, truyền dữ liệu thời tiết liên tục với độ bảo mật cao. Hệ thống bền bỉ trước mọi điều kiện khắc nghiệt và dễ mở rộng với các cảm biến bổ trợ như rung, nước, nhiệt độ tấm pin hay tia UV.
Phần mềm giám sát – dự báo – cảnh báo thông minh lượng mưa và tốc độ gió: Phần mềm LASI giám sát thời tiết, cảnh báo sớm và hỗ trợ tối ưu vận hành điện mặt trời. Giao diện của phần mềm tương đối dễ dùng giúp người nông dân theo dõi nhanh chóng.
Tối ưu vận hành – giảm rủi ro – nâng cao tuổi thọ hệ thống: Giải pháp thời tiết của LASI giúp theo dõi môi trường, tối ưu vận hành và hỗ trợ chuyển đổi số ngành năng lượng.
Trong hệ thống điện mặt trời, ánh nắng là điều kiện cần, nhưng tốc độ gió và lượng mưa mới là những yếu tố âm thầm ảnh hưởng đến độ bền, hiệu suất và an toàn vận hành. Hiểu đúng và kiểm soát tốt hai “ẩn số” này chính là chìa khóa để khai thác tối đa tiềm năng hệ thống.
Cùng LASI, bạn có trong tay giải pháp giám sát thông minh, dự báo chính xác và tối ưu vận hành từ dữ liệu thời tiết – nền tảng vững chắc cho mọi chiến lược đầu tư năng lượng bền vững.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT LASI
Bài viết liên quan
Mùa mưa là giai đoạn nhạy cảm nhất trong quá trình nuôi tôm. Nhiệt độ giảm, độ mặn và pH thay đổi đột ngột, cộng với dòng chảy từ nước mưa mang theo mầm bệnh từ môi trường bên ngoài dễ khiến tôm bị stress và suy giảm sức đề kháng. Đây chính là thời […]
Khai thác IUU đang trở thành thách thức lớn đối với ngành thủy sản toàn cầu, trong đó có Việt Nam. Hoạt động IUU không chỉ gây cạn kiệt nguồn lợi hải sản, làm mất cân bằng hệ sinh thái biển mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín và cơ hội xuất khẩu […]
Trong bối cảnh nhu cầu về năng lượng xanh ngày càng gia tăng, các dự án triển khai pin mặt trời trên mặt nước đang nổi lên như một giải pháp đầy tiềm năng. Tại Việt Nam, nhờ lợi thế hệ thống sông ngòi, hồ chứa phong phú, nhiều dự án quy mô lớn đã […]
Trong hoạt động khai thác cảng biển, an toàn và hiệu quả luôn là hai yếu tố then chốt. Một trong những thông số kỹ thuật có ảnh hưởng trực tiếp đến cả hai yếu tố này chính là vận tốc cập tàu khi tiếp cận cầu cảng. Vận tốc cập tàu không chỉ quyết […]
Nửa đầu năm 2025 ghi dấu nhiều biến động giá tôm trong ngành tôm ở Việt Nam nói riêng và trên thế giới nói chung. Trong khi thị trường quốc tế xuất hiện những tín hiệu phục hồi nhẹ, thì ngược lại tại nội địa, người nuôi tôm lại chịu sức ép lớn từ chi […]
Quản lý chất lượng nước dằn là rất quan trọng để ngăn chặn sự lây lan của các loài thủy sinh xâm lấn. Cuối cùng, Công ước Quản lý Nước dằn (BWM) đã được thông qua và có hiệu lực vào năm 2017. Trong đó, có 2 quy định chính, cả 2 đều nhằm cải […]
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), bất chấp những biến động lớn trên thị trường, trong 6 tháng đầu năm 2025, kim ngạch xuất khẩu thủy sản đạt 5,2 tỷ USD, tăng gần 19% so với cùng kỳ năm ngoái. Sự biến động của những thị trường lớn […]
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường biển và yêu cầu phát triển bền vững ngày càng cao, khái niệm “xác định tiêu chí cảng xanh” trở thành yếu tố then chốt trong quản lý và vận hành cảng biển. Không chỉ đơn thuần là cải thiện hiệu suất khai thác, […]
Trong thời đại công nghiệp hóa và toàn cầu hóa, nhu cầu sử dụng năng lượng của con người ngày càng tăng mạnh. Để đáp ứng, thế giới đã dựa chủ yếu vào nguồn năng lượng không thể tái tạo như than đá, dầu mỏ, khí đốt tự nhiên và năng lượng hạt nhân. Những […]
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng, việc theo dõi và quản lý phát thải khí nhà kính, đặc biệt là carbon dioxide (CO₂), trở thành nhiệm vụ cấp thiết. Một trong những công cụ quan trọng được các nhà khoa học và cơ quan quản lý sử dụng là hệ […]
Trong bối cảnh thị trường xuất khẩu nhiều biến động và các tiêu chuẩn quốc tế ngày càng khắt khe, đổi mới trở thành yếu tố sống còn đối với doanh nghiệp thủy sản. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường toàn cầu mà […]
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng, việc đo lường và giám sát phát thải khí nhà kính đóng vai trò then chốt để xây dựng giải pháp giảm thiểu hiệu quả. Một trong những công nghệ hiện đại và chính xác nhất hiện nay là hệ thống quan trắc khí […]