Trước bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khốc liệt, Việt Nam đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ trên bản đồ năng lượng toàn cầu. Tại Hội nghị COP26, Việt Nam cam kết đạt phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) vào năm 2050. Đây là mục tiêu tham vọng, đòi hỏi chuyển dịch sâu từ năng lượng hóa thạch sang các loại năng lượng tái tạo. Net Zero không chỉ giúp bảo vệ môi trường mà còn thúc đẩy tăng trưởng xanh và thu hút đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
Việt Nam có tiềm năng lớn để phát triển đa dạng các loại năng lượng tái tạo, bao gồm:
Năng lượng mặt trời (điện mặt trời áp mái, điện mặt đất, điện mặt trời phao nổi)
Năng lượng gió (trên bờ và ngoài khơi)
Thủy điện nhỏ
Năng lượng sinh khối (từ phụ phẩm nông nghiệp, lâm nghiệp)
Điện từ chất thải rắn
Năng lượng địa nhiệt và thủy triều (ở quy mô nghiên cứu)
Với nguồn tài nguyên phong phú và điều kiện địa lý thuận lợi, Việt Nam được đánh giá là một trong những quốc gia có tiềm năng khai thác năng lượng tái tạo lớn nhất Đông Nam Á. Tuy nhiên, để hiện thực hóa tiềm năng đó, các chính sách hỗ trợ kịp thời và hiệu quả đóng vai trò vô cùng quan trọng.
Điện mặt trời là lĩnh vực bùng nổ mạnh mẽ nhất trong giai đoạn 2017 – 2020, khi Chính phủ ban hành cơ chế giá FiT (giá mua điện cố định) hấp dẫn. Cụ thể, giá mua điện mặt trời mặt đất lên tới 9,35 cent/kWh và điện áp mái là 8,38 cent/kWh. Chính sách này đã tạo ra làn sóng đầu tư mạnh, đưa tổng công suất điện mặt trời từ vài trăm MW lên hơn 16.500 MW chỉ sau ba năm.
Tuy nhiên, sau khi cơ chế FiT kết thúc vào cuối năm 2020, Việt Nam hiện đang nghiên cứu chuyển sang cơ chế đấu thầu cạnh tranh. Điều này nhằm đảm bảo minh bạch, hiệu quả và bền vững hơn về mặt tài chính. Ngoài ra, mô hình điện mặt trời tự phát – tự tiêu kết hợp hòa lưới cũng được khuyến khích tại các khu công nghiệp và tòa nhà thương mại.
Đặc biệt, Quy hoạch điện VIII định hướng phát triển điện mặt trời theo hướng cân bằng vùng miền. Nội dung đang hướng đến ưu tiên miền Bắc để tránh quá tải lưới như giai đoạn trước.
>> Xem thêm: Trang Trại Điện Mặt Trời – Xu Hướng Tất Yếu Cho Tương Lai Xanh Bền Vững
Với đường bờ biển dài hơn 3.200 km và tốc độ gió trung bình cao, Việt Nam có tiềm năng phát triển điện gió lên tới hàng trăm GW. Giai đoạn 2020 – 2021, chính sách giá FIT cho điện gió (8,5 cent/kWh trên bờ, 9,8 cent/kWh ngoài khơi) đã kích hoạt hàng loạt dự án lớn.
Tuy nhiên, đến nay, chính sách này đã hết hiệu lực. Nhà nước đang chuyển sang cơ chế đấu thầu theo giá trần (ceiling price). Song song đó, Việt Nam cũng đang xây dựng khung pháp lý đầu tiên cho điện gió ngoài khơi với sự hỗ trợ từ các đối tác quốc tế. Trong đó có các quốc gia như Anh, Đan Mạch và EU.
Trong Quy hoạch điện VIII, mục tiêu đến 2030 là đạt 27 GW điện gió (trong đó khoảng 6 GW điện gió ngoài khơi). Từ đó, mục tiêu này cũng hướng đến xây dựng chuỗi cung ứng nội địa và thu hút đầu tư vào ngành công nghiệp phụ trợ.
Thủy điện nhỏ dưới 30 MW hỗ trợ lưới điện ở vùng sâu vùng xa. Chính phủ ưu tiên cấp phép thủy điện nhỏ tại vùng địa hình phù hợp. Tuy nhiên, dự án thủy điện nhỏ từng gây sạt lở, mất rừng và ảnh hưởng hệ sinh thái. Vì vậy, chính sách mới yêu cầu đánh giá tác động môi trường nghiêm ngặt hơn. Đồng thời, phát triển thủy điện được lồng ghép trong chiến lược bảo vệ rừng đầu nguồn.
>> Xem thêm: Khám Phá Xu Hướng Nuôi Trồng Thủy Sản Bền Vững Tại Việt Nam 2025
Việt Nam là quốc gia nông nghiệp với hàng chục triệu tấn phụ phẩm mỗi năm. Tuy nhiên, lượng năng lượng sinh khối được chuyển hóa thành điện vẫn còn rất hạn chế.
Nhằm khai thác tiềm năng, Chính phủ ban hành cơ chế hỗ trợ giá điện sinh khối. Mức giá hỗ trợ từ 7,03 đến 7,34 cent/kWh, tùy loại hình đồng phát nhiệt – điện hoặc điện đơn thuần. Điện từ đốt rác thải rắn cũng được hỗ trợ qua chính sách đặc thù tại TP.HCM, Hà Nội, Bình Dương. Trong tương lai, Nhà nước hướng tới hỗ trợ phát điện sinh khối phân tán ở nhà máy chế biến nông sản, khu chăn nuôi và cụm công nghiệp nông thôn.
Mặc dù chưa phát triển mạnh, Việt Nam đang từng bước khai thác tiềm năng địa nhiệt tại Tây Nguyên. Ngoài ra, thủy triều ở vùng duyên hải và năng lượng mới như hydro xanh cũng đang được nghiên cứu. Đây là xu hướng dài hạn phù hợp với mục tiêu phát thải ròng bằng 0.
Chính phủ đã giao Bộ Công Thương phối hợp cùng các viện nghiên cứu và tổ chức quốc tế khảo sát, xây dựng khung pháp lý cho thí điểm khai thác các nguồn năng lượng tái tạo mới. Việc này hướng tới mở rộng danh mục lựa chọn đầu tư trong tương lai.
Phát triển năng lượng tái tạo cần đi đôi với đầu tư vào hệ thống truyền tải điện thông minh và linh hoạt. Hiện nay, một số khu vực như Ninh Thuận và Bình Thuận đang đối mặt tình trạng quá tải lưới. Đây là nơi tập trung nhiều dự án điện gió và điện mặt trời. Do quá tải, nhiều dự án buộc phải giảm phát công suất, gây lãng phí nguồn lực.
Do đó, chính sách mới yêu cầu:
Giao EVN đầu tư đồng bộ hệ thống truyền tải
Khuyến khích tư nhân đầu tư lưới điện truyền tải theo cơ chế PPP
Phát triển thị trường điện cạnh tranh, tiến tới mô hình mua bán điện trực tiếp (DPPA) giữa nhà máy điện tái tạo và khách hàng lớn
Ngoài ra, Việt Nam đang xây dựng hệ thống tín chỉ carbon và thị trường carbon nội địa. Mục tiêu là khuyến khích sử dụng năng lượng sạch trong sản xuất. Các ngành tiêu thụ năng lượng lớn như thép, xi măng và dệt may sẽ được ưu tiên thúc đẩy chuyển đổi xanh.
Phát triển các loại năng lượng tái tạo tại Việt Nam không chỉ là xu thế mà còn là chiến lược quốc gia. Mục tiêu là xây dựng nền kinh tế xanh, độc lập năng lượng và bền vững môi trường. Nhờ chính sách ngày càng hoàn thiện, doanh nghiệp và nhà đầu tư có nhiều cơ hội mở rộng. Đây là thời điểm vàng để đồng hành cùng Việt Nam trong chuyển đổi xanh toàn cầu.
Bạn đang tìm kiếm giải pháp năng lượng tái tạo hiệu quả, phù hợp với chiến lược giảm phát thải của doanh nghiệp? Hãy để LASI đồng hành cùng bạn trong hành trình chuyển đổi xanh bền vững. Từ tư vấn kỹ thuật, lắp đặt hệ thống điện mặt trời, điện gió, đến tối ưu hóa lượng phát thải carbon, chúng tôi luôn sẵn sàng cùng bạn phát triển.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT LASI
Trụ sở: LASI Building, 345 Kim Mã, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Văn phòng: 62 Nguyễn Khang, Yên Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội
Hotline: 0979 195 515 – (84-24) 3771 2880
Email: Info@lasi.com.vn
Bài viết liên quan
Trong bối cảnh toàn cầu đang hướng tới phát triển bền vững, “thủy sản xanh” không còn là một xu hướng nhất thời mà đã trở thành tiêu chuẩn bắt buộc trong chuỗi cung ứng quốc tế. Các thị trường lớn như EU, Mỹ, Nhật Bản ngày càng siết chặt yêu cầu về môi trường, […]
Hiện nay, việc giảm phát thải trong ao nuôi đang trở thành một trong những yêu cầu cấp thiết đối với ngành nuôi trồng thủy sản. Không chỉ dừng lại ở trách nhiệm môi trường, giảm phát thải còn giúp tối ưu chi phí, nâng cao hiệu quả sản xuất và mở rộng cơ hội […]
Trong nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi tôm, việc lựa chọn tôm giống tốt là yếu tố then chốt quyết định đến hơn 50% sự thành công của cả vụ nuôi. Một đàn tôm giống khỏe mạnh không chỉ giúp tăng tỷ lệ sống, giảm rủi ro dịch bệnh mà còn tối ưu […]
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, chi phí sản xuất gia tăng và yêu cầu thị trường ngày càng khắt khe, nông nghiệp thông minh đang trở thành xu hướng tất yếu của ngành nông nghiệp hiện đại. Không chỉ dừng lại ở việc ứng dụng công nghệ, mô hình này còn giúp người […]
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, dân số gia tăng và yêu cầu ngày càng cao về chất lượng nông sản, mô hình nông nghiệp thông minh đang trở thành xu hướng tất yếu tại Việt Nam. Không chỉ giúp nâng cao năng suất, mô hình này còn góp phần tối ưu tài nguyên, […]
Việc thúc đẩy chuyển đổi năng lượng tái tạo không chỉ xuất phát từ áp lực bên ngoài như cam kết giảm phát thải khí nhà kính hay các tiêu chuẩn môi trường quốc tế, mà còn đến từ chính nhu cầu phát triển bền vững trong nước. Việt Nam sở hữu nhiều điều kiện […]
Trong nhiều năm qua, tôm xuất khẩu luôn là một trong những ngành hàng chiến lược của ngành thủy sản Việt Nam. Không chỉ đóng góp lớn vào kim ngạch xuất khẩu nông nghiệp, tôm còn giúp Việt Nam khẳng định vị thế trên thị trường thủy sản toàn cầu. Trong bối cảnh nhu cầu […]
Trong những năm gần đây, ngành thủy sản toàn cầu đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ nhờ sự phát triển của khoa học công nghệ. Việc ứng dụng công nghệ thông minh trong nuôi trồng thủy sản không chỉ giúp tối ưu hóa quy trình sản xuất mà còn mang lại những […]
Nhiều quốc gia trên thế giới đã ban hành các chính sách kiểm soát phát thải khí nhà kính nhằm hướng tới mục tiêu phát triển bền vững. Việt Nam cũng không nằm ngoài xu hướng này khi từng bước xây dựng khung pháp lý cho thị trường carbon trong nước. Chính vì vậy, việc […]
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu đang trở thành thách thức toàn cầu, các quốc gia và doanh nghiệp ngày càng chịu áp lực phải giảm phát thải khí nhà kính. Những cam kết quốc tế về môi trường, đặc biệt là mục tiêu Net Zero vào năm 2050, đã khiến nhiều doanh nghiệp […]
Nuôi trồng thủy sản đang trở thành một trong những ngành kinh tế quan trọng tại Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực nuôi tôm và cá thương phẩm. Tuy nhiên, để đạt được năng suất cao và đảm bảo sự phát triển bền vững của mô hình nuôi, việc khảo sát môi trường nước […]
Biến đổi khí hậu ngày càng ảnh hưởng mạnh mẽ đến môi trường và hoạt động sản xuất, việc giảm phát thải khí nhà kính đã trở thành mục tiêu quan trọng của nhiều quốc gia. Trong lĩnh vực nông nghiệp, khái niệm nông nghiệp carbon thấp đang dần trở thành xu hướng tất yếu […]
