Nuôi tôm đã trở thành ngành sản xuất kinh tế quan trọng tại nhiều tỉnh ven biển. Khi cạnh tranh gia tăng và thị trường xuất khẩu khắt khe hơn, mô hình chuỗi giá trị nuôi tôm bền vững không còn là lựa chọn bổ sung mà đã trở thành yêu cầu tất yếu. Cùng LASI đi tìm hiểu chi tiết trong bài viết này nhé.
Chuỗi giá trị nuôi tôm bền vững là cách thức tổ chức toàn bộ quá trình sản xuất từ con giống chọn lọc, môi trường nước, thức ăn, quy trình chăm sóc, thu hoạch, bảo quản, chế biến, tới tiêu thụ. Mỗi bước phải đặt tiêu chí bảo tồn tài nguyên sinh thái, tối ưu hiệu suất sản xuất. Đồng thời, chúng cần giảm phát thải ô nhiễm và tăng năng lực cạnh tranh thị trường ở vị trí trọng tâm.
Tư duy này khác biệt với mô hình sản xuất truyền thống. Nó không chỉ tập trung vào sản lượng mà còn gắn kết trách nhiệm với môi trường và giá trị xã hội. Nghĩa là, người nuôi, doanh nghiệp, nhà khoa học và chính quyền phải phối hợp xuyên suốt, không rời rạc từng đoạn.
Nuôi tôm bền vững không còn là xu hướng mang tính lựa chọn. Nó đã trở thành yêu cầu bắt buộc của thị trường hiện đại. những biến động môi trường và tiêu chuẩn thương mại toàn cầu đang buộc ngành tôm thay đổi tư duy phát triển.
Khách hàng toàn cầu ngày càng chú trọng đa chiều. Không chỉ an toàn thực phẩm mà còn nguồn gốc môi trường rõ ràng. Thị trường EU, Nhật, Bắc Mỹ yêu cầu tiêu chuẩn nghiêm ngặt về dư lượng kháng sinh, chất ô nhiễm và carbon footprint. Doanh nghiệp nuôi tôm nếu không thích ứng, sẽ bị loại khỏi chuỗi cung ứng.
Biến đổi khí hậu, hạn mặn lợ, bùng phát dịch bệnh… khiến sản xuất thủy sản dễ tổn thương. Hệ thống sản xuất yếu sẽ gây thất thoát lớn. Chuỗi giá trị bền vững định hình quy trình phòng ngừa, giám sát sớm dịch bệnh, xử lý môi trường hiệu quả. Từ đó, chúng giúp nâng khả năng phục hồi khi khủng hoảng xảy ra.
Sản phẩm tôm bền vững dễ dàng tiếp cận thị trường cao cấp với giá tốt hơn. Khi minh bạch nguồn gốc, chứng nhận truy xuất nguồn gốc, khách hàng sẵn sàng trả thêm cho giá trị minh bạch, trách nhiệm xã hội và tiêu chuẩn xanh.
>> Xem thêm: Giải Pháp Nuôi Trồng Thủy Sản Đột Phá Cho Thời Đại Mới
Mỗi mắt xích trong chuỗi giá trị đều giữ vai trò quyết định tới hiệu quả chung. chỉ cần một khâu vận hành thiếu kiểm soát, toàn bộ hệ thống sẽ đối mặt rủi ro lan truyền.
Giống tốt giúp cơ bản giảm rủi ro bệnh, tăng sức đề kháng với điều kiện môi trường. Quy trình chọn giống không chỉ kiểm tra khả năng tăng trưởng. Nó còn đánh giá mức tiêu thụ thức ăn, khả năng chống chịu bệnh, đặc tính di truyền ổn định.
Nguồn nước và trại nuôi là nền tảng sinh thái. Áp dụng công nghệ lọc sinh học, trao đổi khí hiệu quả, quản lý pH, kiểm soát chất hữu cơ, giúp giảm khí thải độc hại và thúc đẩy hệ sinh vật có lợi. Những biện pháp này không chỉ bảo vệ môi trường mà còn tối ưu tỷ lệ sống và năng suất tôm.
Thức ăn chiếm tỷ trọng lớn trong chi phí sản xuất. Sử dụng nguyên liệu dễ tiêu hóa và bổ sung dinh dưỡng cân đối sẽ góp phần giảm lãng phí. Đồng thời, chúng giúp hạn chế dư lượng kháng sinh hay hóa chất không cần thiết. Xu hướng ứng dụng thức ăn sinh học, probiotics ngày càng phổ biến. Điều này là vì hiệu quả thị trường và môi trường chúng mang lại.
Đây là phần khó khăn nhất trong nuôi tôm. Chuỗi bền vững không chỉ dựa vào thuốc. Nó còn biện pháp sinh học, kiểm tra định kỳ, hệ thống cảnh báo sớm. Cách tiếp cận này giảm phụ thuộc vào hóa chất, hỗ trợ tạo sản phẩm sạch.
Thời điểm thu hoạch, phương pháp xử lý sau thu hoạch quyết định độ tươi ngon, chỉ số an toàn, thời gian bảo quản. Các giải pháp hiện đại như cold chain, xử lý oxy hóa thấp, đóng gói vi khí quản giúp kéo dài tuổi thọ sản phẩm và giữ nguyên giá trị dinh dưỡng.
Giải pháp công nghệ như blockchain, mã QR truy xuất cho phép người tiêu dùng truy vết toàn bộ hành trình sản phẩm, từ trại nuôi tới bàn ăn. Chứng nhận quốc tế như ASC, GlobalG.A.P. gia tăng độ tin cậy và mở ra cơ hội xuất khẩu mới.
Để mô hình vận hành ổn định, bạn cần lộ trình rõ ràng và phương pháp quản trị phù hợp. Sự kết hợp giữa công nghệ, con người và hợp tác ngành đóng vai trò then chốt.
Xác lập tiêu chuẩn nội bộ: Mỗi doanh nghiệp cần tiêu chuẩn chất lượng riêng. Chúng phải phù hợp luồng sản xuất, phù hợp thị trường mục tiêu. Tiêu chí này phải được đo lường, giám sát định kỳ.
Số hoá quy trình: Ứng dụng IoT, cảm biến quan trắc tự động giúp giám sát nhiệt độ nước, oxy hòa tan, độ mặn, chất lượng thức ăn theo thời gian thực. Điều này không chỉ giảm rủi ro mà còn tăng tính minh bạch.
Hợp tác và chia sẻ kiến thức: Các cộng đồng nghề, hiệp hội ngành thủy sản nên thiết lập chu trình chia sẻ dữ liệu, đào tạo kỹ thuật, cùng đối phó dịch bệnh. Khi thông tin lưu thông, toàn bộ chuỗi giá trị đứng vững hơn.
>> Xem thêm: Khám Phá Xu Hướng Nuôi Trồng Thủy Sản Bền Vững Tại Việt Nam 2025
Chuỗi giá trị nuôi tôm bền vững không đơn giản là khẩu hiệu. Đây là chiến lược tổng thể, đòi hỏi cam kết mạnh mẽ từ người nuôi, doanh nghiệp, nhà hoạch định chính sách và ngành thủy sản rộng lớn. Khi mỗi mắt xích được cải thiện theo tiêu chí bền vững, sản phẩm tôm không chỉ sạch, an toàn. Nó còn mang giá trị gia tăng thực sự.
Đầu tư cho bền vững giống như gieo mầm cho tương lai. Hãy biến chuỗi giá trị nuôi tôm bền vững thành lộ trình chiến lược cho doanh nghiệp chân chính. Nếu bạn còn điều gì thắc mắc, hãy liên hệ ngay tới LASI để được giải đáp chi tiết nhé.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT LASI
Bài viết liên quan
Công nghệ điện gió đang trở thành một trong những trụ cột quan trọng của chiến lược chuyển dịch năng lượng toàn cầu. Trước áp lực suy giảm tài nguyên hóa thạch và yêu cầu cắt giảm phát thải khí nhà kính, điện gió nổi lên như một giải pháp năng lượng tái tạo hiệu […]
Ngành thủy sản Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn khi nhu cầu tiêu thụ toàn cầu không ngừng tăng. Tuy nhiên, đi cùng cơ hội là những yêu cầu ngày càng khắt khe từ thị trường quốc tế về phát triển bền vững, truy xuất nguồn gốc và trách nhiệm môi trường. Trong […]
Trong bối cảnh thị trường thủy sản toàn cầu ngày càng siết chặt tiêu chuẩn về môi trường và trách nhiệm xã hội, nuôi tôm đạt chuẩn ASC không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc nếu doanh nghiệp muốn tham gia sâu vào chuỗi cung ứng quốc tế. ASC […]
Kiểm soát dịch bệnh trong nuôi tôm luôn giữ vai trò trung tâm trong chiến lược phát triển ngành thủy sản hiện đại. Khi quy mô nuôi ngày càng mở rộng và mật độ thả nuôi tăng cao, nguy cơ bùng phát dịch bệnh cũng trở nên khó kiểm soát hơn. Việc xây dựng hệ […]
Trong nhiều năm qua, Liên minh châu Âu (EU) luôn là một trong những thị trường xuất khẩu thủy sản lớn và có giá trị cao đối với Việt Nam. Tuy nhiên, để đưa sản phẩm thủy sản vào thị trường này, doanh nghiệp bắt buộc phải đáp ứng hàng loạt tiêu chuẩn khắt khe […]
Khí hậu ngày càng nghiêm trọng, nhu cầu chuyển dịch sang các nguồn năng lượng sạch và tái tạo đã trở thành xu thế tất yếu trên toàn cầu. Tại Việt Nam, với lợi thế đường bờ biển dài, tốc độ gió ổn định và tiềm năng lớn, phát triển điện gió bền vững đang […]
Trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng và phát triển điện gió ngày càng mạnh mẽ, đo gió và đánh giá tài nguyên gió được xem là bước quan trọng bậc nhất, quyết định trực tiếp đến hiệu quả kỹ thuật, tài chính và khả năng thành công của dự án. Một dự án điện […]
Trong nuôi tôm hiện đại, đặc biệt là các mô hình thâm canh và siêu thâm canh, oxy hòa tan (DO – Dissolved Oxygen) được xem là yếu tố môi trường quan trọng bậc nhất, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tốc độ tăng trưởng và tỷ lệ sống của tôm. Thực tế cho […]
Hiện nay, nuôi tôm ngày càng chuyển dịch sang mô hình thâm canh và siêu thâm canh, môi trường ao nuôi trở thành yếu tố quyết định trực tiếp đến tỷ lệ sống, tốc độ tăng trưởng và hiệu quả kinh tế. Tuy nhiên, môi trường ao tôm lại luôn biến động liên tục theo […]
Giá điện ngày càng biến động, áp lực giảm phát thải gia tăng và yêu cầu phát triển bền vững trở thành tiêu chí bắt buộc, đầu tư điện mặt trời đang nổi lên như một giải pháp chiến lược cho cả doanh nghiệp lẫn hộ gia đình. Không chỉ mang lại lợi ích kinh […]
Ngành thủy sản đang chịu nhiều áp lực từ giá điện tăng, chi phí thức ăn leo thang, rủi ro dịch bệnh và yêu cầu ngày càng cao từ thị trường xuất khẩu, bài toán tối ưu chi phí nuôi tôm trở thành mối quan tâm hàng đầu của cả hộ nuôi lẫn doanh nghiệp […]
Trong những năm gần đây, nuôi trồng tôm công nghệ cao đã và đang trở thành xu hướng tất yếu nhằm đáp ứng nhu cầu thị trường xuất khẩu ngày càng khắt khe. Tuy nhiên, song song với cơ hội là hàng loạt rủi ro trong nuôi tôm: biến động môi trường, dịch bệnh, chi […]
