Trong bối cảnh toàn cầu hóa thương mại biển phát triển mạnh, xả thải trên biển trở thành một vấn đề môi trường cấp bách. Hoạt động vận tải biển, khai thác hải sản và các cảng biển đã dẫn đến lượng chất thải hữu cơ, dầu mỡ, rác thải nhựa và hóa chất gia tăng trong môi trường biển. Hậu quả của xả thải trên biển không chỉ ảnh hưởng đến sinh vật biển, đa dạng sinh học, mà còn tác động trực tiếp đến ngành thủy sản, du lịch và kinh tế biển.
Hiện nay, các tổ chức quốc tế như IMO, cùng các quốc gia ven biển, đang nỗ lực xây dựng cơ chế kiểm soát, phòng ngừa và giảm thiểu xả thải, nhằm đảm bảo phát triển bền vững trong giao thông hàng hải.
Xả thải trên biển là hành vi thải bỏ các chất rắn, lỏng hoặc khí từ tàu, giàn khoan, cảng biển hoặc hoạt động khai thác hải sản trực tiếp ra môi trường biển, mà không qua xử lý đạt chuẩn. Chất thải này có thể gây ô nhiễm nghiêm trọng và ảnh hưởng lâu dài đến hệ sinh thái biển.
Nước thải chứa hóa chất, kim loại nặng và chất hữu cơ làm suy giảm chất lượng môi trường nước. Dẫn đến hiện tượng giảm oxy hòa tan, vốn rất cần thiết cho sự sống của sinh vật biển. Khi oxy giảm mạnh, nhiều loài cá và sinh vật đáy có thể bị chết hàng loạt.
Ngoài ra, hàm lượng dinh dưỡng dư thừa trong nước thải. Đặc biệt từ nông nghiệp và sinh hoạt ven biển, thúc đẩy hiện tượng phú dưỡng, tạo điều kiện cho tảo nở hoa độc hại (HABs). Các đợt tảo độc không chỉ giết chết sinh vật biển mà còn phá vỡ cân bằng sinh thái, kéo theo sự suy giảm đa dạng sinh học.
Bên cạnh đó, rác thải nhựa, đặc biệt là vi nhựa (microplastic), tích tụ lâu dài trong cột nước và trầm tích biển. Vi nhựa xâm nhập vào chuỗi thức ăn, đi từ sinh vật phù du đến các loài cá thương mại. Cuối cùng ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe con người thông qua tiêu thụ hải sản. Đây là một trong những mối đe dọa môi trường biển nghiêm trọng nhất hiện nay.
Cá voi chết bị trôi dạt vào bờ
Tình trạng ô nhiễm nước biển làm giảm năng suất khai thác và nuôi trồng thủy sản. Nguyên nhân do môi trường sống bị suy thoái và nhiều loài hải sản suy giảm về số lượng. Chất lượng hải sản cũng bị ảnh hưởng, dẫn đến giá trị thương mại giảm. Từ đó tăng nguy cơ mất thị trường xuất khẩu do không đáp ứng tiêu chuẩn an toàn thực phẩm quốc tế.
Bên cạnh đó, các khu vực ven biển chịu ô nhiễm nặng nề thường mất đi sức hấp dẫn đối với du khách. Điều này tác động trực tiếp đến ngành du lịch biển, khiến doanh thu từ lưu trú, dịch vụ và hoạt động giải trí ven biển sụt giảm. Nhiều địa phương phụ thuộc vào kinh tế du lịch có thể bị thiệt hại dài hạn nếu không có biện pháp xử lý kịp thời.
Cuối cùng, ô nhiễm biển làm gia tăng đáng kể chi phí xử lý môi trường và phục hồi hệ sinh thái. Bao gồm thu gom rác thải, xử lý nước bị ô nhiễm, tái tạo rạn san hô và trồng lại rừng ngập mặn. Những khoản chi này gây áp lực lớn lên ngân sách nhà nước và nguồn lực của địa phương.
Hải sản bị ô nhiễm do môi trường biển suy thoái có thể dẫn đến các bệnh về tiêu hóa, nhiễm độc kim loại nặng và nhiều vấn đề sức khỏe khác. Chúng trực tiếp ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người dân ven biển.
Sự suy giảm chất lượng nước biển khiến hoạt động khai thác thủy sản, vận tải biển và du lịch dễ xảy ra mâu thuẫn. Các bên tranh giành nguồn lợi, không gian hoạt động hoặc đổ lỗi cho nhau về ô nhiễm. Dẫn đến gây khó khăn trong phối hợp quản lý.
Việc môi trường không được kiểm soát tốt sẽ khiến cộng đồng và đối tác quốc tế mất niềm tin vào năng lực quản lý của các cảng biển. Điều này ảnh hưởng đến thu hút đầu tư, hợp tác quốc tế và hình ảnh của ngành hàng hải trong dài hạn.
>> Xem thêm: Tầm Quan Trọng Của Duy Trì Khoảng Cách Tàu Cập Cảng
Để hạn chế các tác động sinh thái, kinh tế và xã hội từ xả thải trên biển, việc triển khai các giải pháp đồng bộ và áp dụng công nghệ tiên tiến là hết sức cần thiết.
>> Xem thêm: Vai Trò Của Hỗ Trợ Cập Cầu Trong Phát Triển Cảng Biển
Xả thải trên biển là một thách thức lớn đối với ngành giao thông hàng hải. Vấn đề này ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường, kinh tế và xã hội. Tuy nhiên, với sự phát triển của công nghệ xử lý chất thải, hệ thống giám sát thông minh và chính sách pháp lý minh bạch, các quốc gia ven biển có thể kiểm soát hiệu quả việc xả thải, bảo vệ hệ sinh thái biển và thúc đẩy phát triển bền vững ngành hàng hải.
Việc kết hợp công nghệ, quản lý và giáo dục nâng cao nhận thức sẽ là chìa khóa để giảm thiểu xả thải trên biển, đồng thời duy trì sinh kế cho cộng đồng ven biển và phát triển ngành giao thông hàng hải xanh, sạch và bền vững trong tương lai.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT – LASI
Bài viết liên quan
Kinh tế toàn cầu đang dịch chuyển mạnh mẽ sang mô hình tăng trưởng xanh và phát triển bền vững, Net Zero không còn là một khái niệm mang tính định hướng dài hạn, mà đã trở thành tiêu chuẩn mới trong hoạt động sản xuất – kinh doanh. Từ các chính sách khí hậu […]
Ngành thủy sản ngày càng hội nhập sâu vào thị trường quốc tế, lợi ích của truy xuất nguồn gốc không chỉ dừng lại ở việc đáp ứng yêu cầu pháp lý, mà còn trở thành yếu tố cốt lõi quyết định năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững của doanh nghiệp. Việc […]
Điện gió đang trở thành một trong những trụ cột quan trọng của hệ thống năng lượng tái tạo. Tuy nhiên, hiệu quả của một dự án điện gió không chỉ phụ thuộc vào công nghệ tua-bin hay quy mô đầu tư, mà trước hết nằm ở chất lượng công tác khảo sát tiềm năng […]
Trong tiến trình tái cấu trúc mô hình tăng trưởng, kinh tế xanh đang trở thành định hướng chủ đạo của nhiều quốc gia nhằm dung hòa giữa phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường và ổn định xã hội. Trong bức tranh đó, năng lượng sạch và bền vững giữ vai trò then […]
Trong những năm gần đây, ngành nuôi trồng thủy sản đang đứng trước yêu cầu cấp thiết phải chuyển đổi theo hướng năng suất cao – kiểm soát rủi ro – phát triển bền vững. Trước áp lực chi phí đầu vào tăng cao, biến động môi trường và yêu cầu ngày càng khắt khe […]
Mặc dù năng lượng sạch và bền vững được xem là trụ cột của chiến lược tăng trưởng xanh và mục tiêu trung hòa carbon, quá trình phát triển các nguồn năng lượng này trên thực tế không diễn ra một cách đơn giản. Bên cạnh những lợi ích rõ ràng về môi trường, kinh […]
Điện gió ngoài khơi đang dần khẳng định vị thế là một trong những nguồn năng lượng tái tạo chiến lược, góp phần quan trọng vào quá trình chuyển dịch sang nền kinh tế xanh và giảm phát thải carbon. Tuy nhiên, song hành với tiềm năng to lớn đó là không ít thách thức […]
Biến đổi khí hậu ngày càng tác động mạnh mẽ đến kinh tế – xã hội toàn cầu, xu hướng hướng đến Net Zero không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc đối với nhiều quốc gia, ngành nghề và doanh nghiệp. Cùng với đó, tín chỉ carbon đang dần […]
Trong nuôi trồng tôm hiện đại, việc kiểm soát môi trường nước đóng vai trò quyết định đến tỷ lệ sống, tốc độ tăng trưởng và hiệu quả kinh tế của ao nuôi. Trong đó, oxy hòa tan là yếu tố then chốt, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của tôm cũng như sự […]
Điện gió ngoài khơi là một trong những nguồn năng lượng tái tạo đang được quan tâm và đầu tư mạnh mẽ trên thế giới nhờ khả năng khai thác hiệu quả tiềm năng gió biển. Với lợi thế gió ổn định, cường độ lớn và không bị che chắn bởi địa hình, các dự […]
Tôm là một trong những mặt hàng thủy sản xuất khẩu chủ lực, đóng vai trò quan trọng trong kim ngạch thương mại của nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Để đáp ứng đa dạng nhu cầu của thị trường quốc tế cũng như các tiêu chuẩn khắt khe về chất lượng, an […]
Trước xu hướng chuyển dịch sang các nguồn năng lượng sạch và bền vững, năng lượng gió ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong sản xuất điện và trở thành một phần quan trọng của hệ thống năng lượng hiện đại. Với khả năng tái tạo, thân thiện với môi trường và tiềm năng […]
