Biến đổi khí hậu đang trở thành một trong những thách thức lớn nhất của toàn cầu, trong đó phát thải khí nhà kính từ các hoạt động sản xuất nông nghiệp là một trong những nguồn phát thải quan trọng cần được kiểm soát. Tại Việt Nam, nông nghiệp vừa là ngành kinh tế chủ lực vừa là lĩnh vực phát sinh lượng lớn khí nhà kính, đặc biệt là khí Metan (CH₄). Chính vì vậy, đo đạc phát thải CH4 ngày càng được quan tâm nhằm cung cấp dữ liệu khoa học phục vụ kiểm kê khí nhà kính, xây dựng các giải pháp giảm phát thải và thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) vào năm 2050.
Việc ứng dụng các hệ thống quan trắc hiện đại giúp quá trình đo lường phát thải trở nên chính xác, minh bạch và đáp ứng các yêu cầu của hệ thống MRV (Đo lường – Báo cáo – Thẩm định), tạo nền tảng cho phát triển nền nông nghiệp xanh và bền vững.
Khí Metan (CH4) là một trong những loại khí nhà kính quan trọng có khả năng giữ nhiệt trong khí quyển cao hơn nhiều so với Carbon Dioxide (CO₂). Theo Báo cáo Đánh giá lần thứ sáu (AR6) của IPCC, trong chu kỳ 100 năm, một đơn vị CH₄ có tiềm năng làm nóng toàn cầu khoảng 29,8 lần so với CO₂ khi tính đến các phản hồi khí hậu – carbon. Điều này đồng nghĩa với việc chỉ một lượng nhỏ khí Metan phát thải cũng có thể tạo ra tác động đáng kể đến hiện tượng nóng lên toàn cầu.
Mặc dù thời gian tồn tại của CH₄ trong khí quyển ngắn hơn CO₂, nhưng khả năng hấp thụ bức xạ nhiệt mạnh khiến loại khí này trở thành đối tượng ưu tiên trong các chiến lược giảm phát thải. Việc đo đạc chính xác lượng CH₄ phát sinh từ các hoạt động nông nghiệp là cơ sở để xây dựng chính sách quản lý phát thải hiệu quả, đồng thời góp phần thực hiện các cam kết quốc gia về ứng phó với biến đổi khí hậu.
Theo các hướng dẫn của IPCC và Quyết định số 2626/QĐ-BTNMT năm 2022 của Bộ Tài nguyên và Môi trường, lĩnh vực Nông nghiệp, Lâm nghiệp và Sử dụng đất (AFOLU) là một trong những nguồn phát thải khí Metan lớn tại Việt Nam. Hai nguồn phát thải chính bao gồm canh tác lúa nước và chăn nuôi.
Canh tác lúa nước là nguồn phát thải Metan lớn nhất trong lĩnh vực nông nghiệp do điều kiện ngập nước tạo môi trường yếm khí, thúc đẩy quá trình phân hủy chất hữu cơ và sinh ra CH₄. Để phục vụ công tác kiểm kê khí nhà kính, Quyết định 2626/QĐ-BTNMT đã công bố hệ số phát thải phù hợp với điều kiện sản xuất tại Việt Nam, được phân chia theo từng vùng sinh thái và mùa vụ. Chẳng hạn, đối với lúa vụ Đông Xuân tại miền Bắc, hệ số phát thải được xác định là 1,61 kg CH₄/ha/ngày trong điều kiện canh tác tiêu chuẩn. Ngoài yếu tố mùa vụ, lượng phát thải còn chịu ảnh hưởng bởi phương pháp quản lý nước, lượng rơm rạ được giữ lại trên đồng ruộng và việc sử dụng phân bón hữu cơ.
Bên cạnh trồng lúa, chăn nuôi cũng là nguồn phát thải Metan đáng kể, chủ yếu từ quá trình lên men đường ruột của động vật nhai lại và hoạt động quản lý chất thải chăn nuôi. Theo hệ số phát thải được công bố trong Quyết định 2626/QĐ-BTNMT, một con bò sữa có thể phát thải khoảng 78 kg CH₄ mỗi năm, bò thịt khoảng 54 kg CH₄/năm và trâu khoảng 76 kg CH₄/năm. Ngoài ra, phương pháp xử lý chất thải cũng ảnh hưởng trực tiếp đến lượng khí phát sinh. Các hệ thống xử lý kỵ khí như hầm biogas thường có hệ số chuyển đổi Metan (MCF) cao hơn so với các phương pháp ủ phân hiếu khí hoặc compost.
>> Xem thêm: Tiêu Chuẩn ESG Trong Nông Nghiệp Bền Vững
Để đáp ứng yêu cầu về kiểm kê khí nhà kính và nghiên cứu phát thải trong lĩnh vực nông nghiệp, các hệ thống đo đạc phát thải CH4 hiện đại đã được phát triển nhằm cung cấp dữ liệu chính xác theo thời gian thực. Đây là giải pháp chuyên dụng giúp đo lường thông lượng các khí nhà kính phát sinh từ đất, bao gồm Metan (CH₄), Carbon Dioxide (CO₂) và Nitrous Oxide (N₂O). Hệ thống được thiết kế linh hoạt để triển khai tại đồng ruộng, vùng trồng lúa, khu vực chăn nuôi hoặc các khu nghiên cứu thực địa mà không cần lắp đặt cố định trong thời gian dài. Nhờ khả năng thu thập dữ liệu tự động, giải pháp hỗ trợ các nhà nghiên cứu, cơ quan quản lý và doanh nghiệp đánh giá chính xác lượng phát thải.
Hệ thống hoạt động dựa trên nguyên lý đo sự thay đổi nồng độ khí trong một buồng kín được đặt trực tiếp trên bề mặt đất. Khi khí nhà kính từ đất khuếch tán vào buồng đo, các cảm biến hoặc máy phân tích khí sẽ liên tục ghi nhận sự thay đổi nồng độ CH₄ theo thời gian. Dữ liệu sau đó được truyền về phần mềm xử lý để tính toán thông lượng phát thải với độ chính xác cao. Toàn bộ quá trình được thực hiện tự động, giúp giảm thiểu sai số do thao tác thủ công và đảm bảo tính đồng nhất giữa các lần đo.
Bên cạnh đó, hệ thống còn có thể tích hợp với các cảm biến môi trường như nhiệt độ, độ ẩm đất hoặc điều kiện thời tiết nhằm hỗ trợ phân tích toàn diện các yếu tố ảnh hưởng đến phát thải khí nhà kính.
>> Xem thêm: Các Phương Pháp Để Canh Tác Lúa Phát Thải Thấp
Đo đạc phát thải CH4 trong nông nghiệp không chỉ là hoạt động phục vụ nghiên cứu khoa học mà còn là giải pháp quan trọng trong quản lý phát thải khí nhà kính và xây dựng nền nông nghiệp xanh.
LASI cung cấp các giải pháp đo đạc phát thải khí nhà kính, quan trắc môi trường và hệ thống MRV phục vụ nghiên cứu, quản lý và kiểm kê phát thải trong lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp và môi trường. Nếu bạn đang tìm kiếm giải pháp đo đạc phát thải CH4 hoặc cần tư vấn triển khai hệ thống quan trắc khí nhà kính, hãy liên hệ với LASI để được khảo sát thực tế, tư vấn kỹ thuật và xây dựng giải pháp phù hợp với từng dự án.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT – LASI
Bài viết liên quan
Trong quá trình phát triển và vận hành dự án điện gió, dự báo sản lượng điện gió là một trong những yếu tố quan trọng giúp chủ đầu tư đánh giá hiệu quả khai thác tài nguyên, tối ưu vận hành và giảm thiểu rủi ro tài chính. Để xây dựng các mô hình […]
Ngành nông nghiệp đang chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình sản xuất xanh, tiết kiệm tài nguyên và giảm phát thải, cảm biến AWD đang trở thành một công cụ quan trọng trong việc triển khai kỹ thuật tưới ngập khô xen kẽ. Công nghệ này giúp người sản xuất theo dõi chính xác […]
Trong sản xuất lúa hiện nay, quản lý nước không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất mà còn liên quan đến chi phí sản xuất, khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính. Đặc biệt tại Đồng bằng sông Cửu Long, tình trạng […]
Ngày 21 – 23/8/2026, tại Đà Nẵng – Trong khuôn khổ Hội thảo Khoa học Ứng dụng GIS Toàn quốc 2026 diễn ra tại Trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng, Công ty Cổ phần Vật tư Khoa học Kỹ thuật – LASI đã tham dự và đóng góp tại nhiều hoạt […]
Trong quá trình phát triển một dự án điện gió, đánh giá tài nguyên gió là bước quan trọng giúp nhà đầu tư xác định tiềm năng của khu vực, lựa chọn vị trí phù hợp và dự báo sản lượng điện. Dữ liệu gió càng chính xác, doanh nghiệp càng có cơ sở để […]
Trong quá trình vận hành nhà máy điện mặt trời, dữ liệu thời tiết có vai trò quan trọng trong việc đánh giá hiệu suất hệ thống, phân tích sản lượng điện và chủ động lên kế hoạch bảo trì. Những yếu tố như bức xạ mặt trời, nhiệt độ, độ ẩm, tốc độ gió, […]
Trong quá trình phát triển điện gió, đặc biệt là điện gió ngoài khơi, việc đánh giá chính xác tiềm năng gió là một trong những bước quan trọng trước khi triển khai dự án. Dữ liệu về tốc độ gió, hướng gió và các điều kiện khí tượng hải văn giúp nhà đầu tư […]
Trong nuôi trồng thủy sản hiện đại, việc giảm chi phí thức ăn, hạn chế thay nước và kiểm soát chất lượng môi trường ao nuôi đang trở thành những yếu tố được đặc biệt quan tâm. Từ yêu cầu đó, nhiều mô hình nuôi ứng dụng công nghệ sinh học đã được nghiên cứu […]
Biến đổi khí hậu ngày càng tác động rõ rệt đến sản xuất nông nghiệp, việc quan trắc thủy văn đóng vai trò quan trọng trong quản lý nguồn nước, dự báo rủi ro và nâng cao hiệu quả canh tác. Các dữ liệu về mực nước, vận tốc dòng chảy, lượng mưa, độ mặn… […]
Biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, các hiện tượng như lũ lụt, hạn hán và biến động dòng chảy xuất hiện với tần suất khó dự đoán hơn. Vì vậy, việc theo dõi mực nước và lưu lượng dòng chảy liên tục đóng vai trò quan trọng trong quản lý tài […]
Hấp thụ carbon rừng đang trở thành một trong những giải pháp quan trọng trong chiến lược giảm phát thải khí nhà kính và ứng phó với biến đổi khí hậu. Không chỉ có vai trò hấp thụ và lưu trữ CO₂, rừng còn mang lại nhiều giá trị về đa dạng sinh học, sinh […]
Ngành năng lượng tái tạo ngày càng phát triển, việc đánh giá chính xác tài nguyên gió đóng vai trò quan trọng trong quá trình quy hoạch, khảo sát và đầu tư dự án điện gió. Lidar WindCube là giải pháp đo gió hiện đại, cho phép thu thập dữ liệu khí tượng ở nhiều […]
