Trong bối cảnh biến đổi khí hậu đang diễn ra ngày càng nghiêm trọng, vấn đề phát thải khí nhà kính trở thành mối quan tâm hàng đầu của toàn cầu. Khí nhà kính như CO₂, CH₄, N₂O… vốn có tác dụng giữ nhiệt cho Trái đất. Tuy nhiên khi nồng độ tăng quá cao sẽ gây ra hiệu ứng nhà kính, làm nhiệt độ toàn cầu nóng lên. Kéo theo hàng loạt hệ lụy về thời tiết cực đoan, nước biển dâng và suy thoái hệ sinh thái. Việc nhận diện rõ các hoạt động phát thải khí nhà kính là cơ sở quan trọng để đề xuất các giải pháp giảm thiểu, hướng đến phát triển bền vững.

Chăn nuôi là một trong những lĩnh vực phát thải khí nhà kính đáng chú ý. Nguồn phát thải chủ yếu đến từ khí metan (CH₄) sinh ra trong quá trình tiêu hóa của các loài động vật nhai lại như bò, trâu. Khí nitơ oxit (N₂O) phát sinh từ việc xử lý và phân hủy phân chuồng. Đây đều là những loại khí có khả năng gây hiệu ứng nhà kính mạnh gấp nhiều lần so với CO₂, góp phần đáng kể vào tình trạng nóng lên toàn cầu.

Tại Việt Nam, phát thải từ chăn nuôi chiếm khoảng 19% tổng lượng phát thải của toàn ngành nông nghiệp. Điều đó cho thấy mức độ ảnh hưởng không nhỏ của lĩnh vực này đến mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính quốc gia.
Năng lượng là một trong những lĩnh vực phát thải khí nhà kính lớn nhất hiện nay. Nó chiếm trên 90% lượng CO₂ và khoảng 75% các loại khí thải khác. Các nguồn phát thải trong lĩnh vực này có thể chia thành ba nhóm chính:
– Phát thải do đốt cháy nhiên liệu hóa thạch: Xuất phát từ việc sử dụng than đá, dầu mỏ, khí đốt trong sản xuất điện, công nghiệp năng lượng và hoạt động giao thông vận tải. Đây là nguồn phát thải lớn nhất. Đóng góp tới 70% tổng lượng khí nhà kính. Chủ yếu từ các nhà máy điện và nhà máy lọc dầu.

– Phát thải tức thời (fugitive emissions): Gồm khí và hơi thoát ra do rò rỉ trong quá trình khai thác, chế biến và vận chuyển nhiên liệu. Thường xảy ra ngoài ý muốn hoặc không thường xuyên.
– Hoạt động thu hồi và lưu trữ carbon (CCS): Mặc dù nhằm giảm thiểu phát thải, quá trình này vẫn có thể phát sinh khí thải trong các khâu vận hành, lưu trữ hoặc vận chuyển.
Sự phụ thuộc lớn vào nhiên liệu hóa thạch khiến ngành năng lượng trở thành tác nhân chính gây phát thải khí nhà kính. Đặt ra yêu cầu cấp thiết về chuyển đổi sang các nguồn năng lượng xanh và bền vững.
>> Xem thêm: Thiết Lập Kế Hoạch Giảm Nhẹ Phát Thải Khí Nhà Kính
Lĩnh vực IPPU (Industrial Processes and Product Use) là một trong những nguồn phát thải khí nhà kính quan trọng. Chúng phát sinh từ các hoạt động xử lý công nghiệp và sử dụng sản phẩm. Khác với phát thải trong sản xuất năng lượng, khí thải ở IPPU xuất hiện khi các nguyên liệu được xử lý về mặt hóa học hoặc vật lý. Hoặc khi các loại khí nhà kính được sử dụng trực tiếp trong sản phẩm.
Các loại khí thường phát sinh trong lĩnh vực này gồm CO₂, CH₄, N₂O, HFCs và PFCs. Một số ví dụ điển hình là quá trình sản xuất xi măng, thép, nhôm, hóa chất. Hay việc sử dụng các khí làm chất làm lạnh, dung môi và chất tạo bọt. Ngoài ra, việc sử dụng cacbon trong nhiên liệu hóa thạch với mục đích phi năng lượng (như làm nguyên liệu cho ngành hóa chất) cũng là một nguồn phát thải đáng kể.
Lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp và sử dụng đất là một trong những nguồn phát thải khí nhà kính lớn. Đồng thời cũng có khả năng hấp thụ khí nhà kính thông qua hoạt động trồng rừng và bảo vệ rừng.
Các nguồn phát thải chính trong lĩnh vực này bao gồm:
– Khí CH₄ và N₂O từ nông nghiệp: phát sinh trong quá trình chăn nuôi gia súc, canh tác lúa nước, quản lý đất nông nghiệp và hoạt động đốt phụ phẩm nông nghiệp.
– CO₂ từ thay đổi sử dụng đất và lâm nghiệp: chủ yếu đến từ việc chặt phá rừng, chuyển đổi mục đích sử dụng đất, khai thác gỗ và suy thoái rừng.
Trên phạm vi toàn cầu, nông lâm nghiệp đóng góp khoảng 30% tổng lượng phát thải khí nhà kính. Trong đó phát thải CO₂ từ thay đổi sử dụng đất chiếm phần lớn. Tiếp theo là phát thải CH₄ và N₂O từ trồng trọt và chăn nuôi.

Trong lĩnh vực chất thải, các loại khí nhà kính phát sinh chủ yếu gồm CO₂, CH₄ và N₂O. Nguồn phát thải chính xuất phát từ:
– Chôn lấp chất thải rắn: tạo ra khí metan do quá trình phân hủy kỵ khí.
– Xử lý sinh học chất thải rắn: phát thải khí trong quá trình ủ phân hữu cơ hoặc xử lý sinh học khác.
– Thiêu hủy và đốt chất thải: phát sinh CO₂ và các khí nhà kính khác từ việc đốt rác thải.
– Xử lý và xả nước thải: tạo ra CH₄ và N₂O trong quá trình phân hủy chất hữu cơ.
Sự tăng trưởng nhanh của các ngành kinh tế kéo theo lượng chất thải ngày càng lớn. Dẫn đến phát thải khí nhà kính trong lĩnh vực này liên tục gia tăng.
>> Xem thêm: Tìm Hiểu Về Hệ Thống Đo Phát Thải Khí Nhà Kính Từ Đất
Tóm lại, để giảm thiểu tác động tiêu cực của các hoạt động phát thải khí nhà kính, việc triển khai các giải pháp như cải tiến công nghệ sản xuất, tăng cường sử dụng năng lượng tái tạo, quản lý tài nguyên hiệu quả và thay đổi thói quen tiêu dùng là vô cùng cần thiết. Sự chung tay của chính phủ, doanh nghiệp và cộng đồng sẽ là chìa khóa quan trọng giúp kiểm soát phát thải. Từ đó hướng đến một nền kinh tế xanh và phát triển bền vững.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT – LASI
Bài viết liên quan
Biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng và nhu cầu năng lượng toàn cầu không ngừng gia tăng, các quốc gia đang đẩy mạnh quá trình chuyển đổi sang những nguồn năng lượng sạch và bền vững. Trong đó, mô hình năng lượng tái tạo đang trở thành xu hướng quan trọng trong chiến […]
Trong nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi tôm thâm canh và bán thâm canh, ổn định oxy hòa tan (DO – Dissolved Oxygen) là một trong những yếu tố quan trọng quyết định năng suất, tốc độ sinh trưởng và tỷ lệ sống của vật nuôi. Khi hàm lượng oxy trong nước biến […]
Hiện nay, điện gió ngoài khơi đang trở thành một trong những lĩnh vực đầu tư đầy tiềm năng tại nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Tuy nhiên, để một dự án điện gió ngoài khơi đạt hiệu quả kinh tế và vận hành ổn định trong dài hạn, việc đánh giá chính […]
Nhu cầu năng lượng sạch ngày càng gia tăng, điện mặt trời đang trở thành một trong những nguồn năng lượng tái tạo quan trọng tại nhiều quốc gia. Tuy nhiên, để đảm bảo hiệu quả đầu tư và duy trì sản lượng ổn định, việc tối ưu hiệu suất nhà máy điện mặt trời […]
Biến đổi khí hậu ngày càng trở thành vấn đề toàn cầu, nhiều quốc gia và doanh nghiệp đang tìm kiếm các giải pháp hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững. Một trong những công cụ kinh tế được đánh giá cao trong việc […]
Trong nhiều năm qua, Việt Nam luôn nằm trong nhóm các quốc gia xuất khẩu tôm hàng đầu thế giới. Tuy nhiên, ngành nuôi tôm cũng đang phải đối mặt với nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, dịch bệnh, chi phí sản xuất tăng cao và yêu cầu ngày càng khắt khe từ […]
Ngành nuôi trồng thủy sản toàn cầu đang đối mặt với nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và suy giảm nguồn tài nguyên, việc chuyển đổi sang mô hình trang trại thủy sản bền vững đang trở thành xu hướng tất yếu. Không chỉ giúp giảm thiểu tác động […]
Trong tình hình biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và cạn kiệt tài nguyên ngày càng trở thành vấn đề toàn cầu, các quốc gia và doanh nghiệp đang chuyển dịch sang những mô hình phát triển bền vững hơn. Một trong những xu hướng nổi bật trong kinh tế hiện đại chính […]
Ngành thủy sản toàn cầu ngày càng chú trọng đến phát triển bền vững và truy xuất nguồn gốc, các tiêu chuẩn quốc tế đang trở thành yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp nâng cao uy tín và mở rộng thị trường. Một trong những chứng nhận được đánh giá cao nhất hiện nay […]
Trong nuôi trồng thủy sản, điện năng đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc duy trì môi trường sống ổn định cho vật nuôi. Từ hệ thống quạt nước, máy sục khí cho đến các thiết bị giám sát môi trường – tất cả đều cần nguồn điện ổn định để hoạt động […]
Trong những năm gần đây, ngành thủy sản toàn cầu đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ theo hướng phát triển bền vững. Các thị trường nhập khẩu lớn không chỉ quan tâm đến chất lượng sản phẩm mà còn chú trọng đến tác động môi trường trong suốt quá trình sản xuất. […]
Giải pháp cảnh báo sớm sạt lở và lũ lụt thông minh theo thời gian thực đang trở thành một trong những hướng tiếp cận quan trọng giúp nâng cao hiệu quả phòng chống thiên tai trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp. Việc ứng dụng hệ thống cảnh báo thiên […]