AWD (Alternate Wetting and Drying) hay kỹ thuật tưới ngập khô xen kẽ là phương pháp quản lý nước trong canh tác lúa được Viện Nghiên cứu Lúa Quốc tế (IRRI) khuyến nghị nhằm tiết kiệm nước, giảm phát thải khí nhà kính và vẫn đảm bảo năng suất cây trồng. Thay vì duy trì mực nước ngập liên tục, AWD cho phép ruộng lúa luân phiên giữa các giai đoạn ngập và khô theo từng thời kỳ sinh trưởng của cây. Đây được xem là một trong những giải pháp canh tác lúa bền vững, góp phần giảm phát thải khí mê-tan (CH₄), thích ứng với biến đổi khí hậu và hướng đến nền nông nghiệp phát thải thấp.
Theo nghiên cứu của Viện Lúa Quốc tế (IRRI), cây lúa chỉ cần duy trì ngập nước trong một số giai đoạn quan trọng như khi mới bén rễ và thời kỳ trổ bông.
Trong tuần đầu sau sạ, mực nước nên giữ khoảng 1 cm để tạo điều kiện cho cây phát triển và hạn chế cỏ dại, đồng thời duy trì đến khoảng 20-25 ngày sau gieo trước lần bón phân thứ hai. Giai đoạn từ 25-40 ngày, khi lúa bước vào thời kỳ đẻ nhánh, mực nước được hạ xuống khoảng 15 cm dưới mặt đất. Việc theo dõi được thực hiện bằng ống nhựa đục lỗ có chia vạch 5 cm để xác định thời điểm tưới lại. Đến giai đoạn 40-45 ngày, trước khi bón phân đón đòng, cần đưa mực nước trở lại khoảng 1-3 cm. Khi lúa trổ bông từ 60-70 ngày sau gieo, duy trì nước ở mức 3-5 cm trong khoảng 10 ngày để hỗ trợ quá trình thụ phấn.
Sau giai đoạn này đến trước thu hoạch, mực nước có thể duy trì ngang hoặc thấp hơn mặt đất khoảng 15 cm và nên rút cạn nước trước thu hoạch khoảng 10 ngày để mặt ruộng khô ráo, thuận lợi cho thu hoạch.
Một trong những ưu điểm nổi bật của AWD là khả năng giảm phát thải khí mê-tan (CH₄) – loại khí nhà kính có tiềm năng làm nóng toàn cầu cao hơn CO₂ nhiều lần. Trong điều kiện ruộng ngập nước liên tục, môi trường yếm khí sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các vi khuẩn sinh khí mê-tan phát triển. Khi áp dụng AWD, các chu kỳ khô – ướt được xen kẽ hợp lý sẽ tạo môi trường hiếu khí trong đất, làm gián đoạn hoạt động của nhóm vi khuẩn này, từ đó giảm đáng kể lượng khí CH₄ phát sinh.
Đồng thời, việc giảm lượng nước tưới còn giúp tiết kiệm tài nguyên nước, tăng khả năng phát triển của bộ rễ, hạn chế sâu bệnh và duy trì năng suất ổn định, góp phần xây dựng nền sản xuất lúa thích ứng với biến đổi khí hậu.
Việt Nam hướng đến mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050, AWD được đánh giá là một trong những giải pháp giảm phát thải hiệu quả và có tính khả thi cao. Phương pháp này phù hợp với điều kiện sản xuất tại nhiều vùng trồng lúa, đặc biệt là Đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung Bộ. Bên cạnh việc dễ áp dụng trong thực tế, AWD còn có ưu điểm là dễ đo lường lượng phát thải giảm được, tạo điều kiện thuận lợi cho việc xây dựng cơ sở dữ liệu phát thải và tích hợp vào các chương trình giảm phát thải dựa trên thị trường.
Khi được triển khai đúng quy trình, AWD không chỉ giúp tiết kiệm nước mà còn giảm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả canh tác và hỗ trợ ngành lúa gạo chuyển đổi theo hướng xanh, bền vững.
Để kỹ thuật AWD phát huy tối đa hiệu quả, người sản xuất cần theo dõi mực nước trong ruộng thường xuyên, xác định chính xác thời điểm cấp nước và sử dụng đúng thiết bị đo mực nước. Việc thay đổi từ phương thức canh tác truyền thống sang mô hình tưới ngập khô xen kẽ đòi hỏi sự phối hợp giữa nông dân và các đơn vị hỗ trợ kỹ thuật trong quá trình hướng dẫn, theo dõi và đánh giá.
Mặc dù ban đầu có thể gặp khó khăn do thay đổi tập quán sản xuất, nhưng khi nhận thấy những lợi ích rõ rệt như tiết kiệm chi phí, ổn định năng suất và tạo cơ hội tham gia thị trường tín chỉ carbon, nhiều địa phương đã chủ động mở rộng diện tích áp dụng AWD, cho thấy tiềm năng lớn của phương pháp này trong nông nghiệp hiện đại.
Không chỉ mang lại lợi ích về kỹ thuật và môi trường, AWD còn tạo ra giá trị kinh tế mới thông qua thị trường tín chỉ carbon. Khi lượng phát thải khí nhà kính được đo đạc, xác minh và chứng nhận, diện tích lúa áp dụng AWD có thể tạo ra tín chỉ carbon, mở thêm nguồn thu nhập cho người nông dân. Điều này phù hợp với định hướng phát triển nông nghiệp phát thải thấp của Việt Nam cũng như các chính sách như Chiến lược quốc gia về biến đổi khí hậu đến năm 2050, Kế hoạch hành động giảm phát thải khí mê-tan đến năm 2030 và Đề án phát triển một triệu hecta lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại Đồng bằng sông Cửu Long.
Trong tương lai, những cánh đồng lúa không chỉ là nơi sản xuất lương thực mà còn trở thành “bể hấp thụ carbon”, góp phần nâng cao giá trị ngành lúa gạo Việt Nam trên thị trường quốc tế.
>> Xem thêm: Giải pháp quan trắc mực nước mặt ruộng AWD
Kỹ thuật ngập khô xen kẽ (AWD) là giải pháp canh tác tiên tiến giúp đồng thời giải quyết nhiều bài toán của ngành lúa gạo như tiết kiệm nước, giảm phát thải khí mê-tan, duy trì năng suất và nâng cao hiệu quả kinh tế. Đặc biệt, khả năng đo lường và xác minh lượng phát thải giảm được giúp AWD trở thành nền tảng quan trọng để tham gia thị trường tín chỉ carbon trong tương lai. Trong bối cảnh ngành nông nghiệp đang chuyển dịch theo hướng xanh và bền vững, việc mở rộng ứng dụng AWD sẽ góp phần hiện thực hóa mục tiêu Net Zero, đồng thời tạo thêm giá trị cho người nông dân và nâng cao sức cạnh tranh của nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT – LASI
Bài viết liên quan
Trong quá trình phát triển và vận hành dự án điện gió, dự báo sản lượng điện gió là một trong những yếu tố quan trọng giúp chủ đầu tư đánh giá hiệu quả khai thác tài nguyên, tối ưu vận hành và giảm thiểu rủi ro tài chính. Để xây dựng các mô hình […]
Ngành nông nghiệp đang chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình sản xuất xanh, tiết kiệm tài nguyên và giảm phát thải, cảm biến AWD đang trở thành một công cụ quan trọng trong việc triển khai kỹ thuật tưới ngập khô xen kẽ. Công nghệ này giúp người sản xuất theo dõi chính xác […]
Trong sản xuất lúa hiện nay, quản lý nước không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất mà còn liên quan đến chi phí sản xuất, khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính. Đặc biệt tại Đồng bằng sông Cửu Long, tình trạng […]
Ngày 21 – 23/8/2026, tại Đà Nẵng – Trong khuôn khổ Hội thảo Khoa học Ứng dụng GIS Toàn quốc 2026 diễn ra tại Trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng, Công ty Cổ phần Vật tư Khoa học Kỹ thuật – LASI đã tham dự và đóng góp tại nhiều hoạt […]
Trong quá trình phát triển một dự án điện gió, đánh giá tài nguyên gió là bước quan trọng giúp nhà đầu tư xác định tiềm năng của khu vực, lựa chọn vị trí phù hợp và dự báo sản lượng điện. Dữ liệu gió càng chính xác, doanh nghiệp càng có cơ sở để […]
Trong quá trình vận hành nhà máy điện mặt trời, dữ liệu thời tiết có vai trò quan trọng trong việc đánh giá hiệu suất hệ thống, phân tích sản lượng điện và chủ động lên kế hoạch bảo trì. Những yếu tố như bức xạ mặt trời, nhiệt độ, độ ẩm, tốc độ gió, […]
Trong quá trình phát triển điện gió, đặc biệt là điện gió ngoài khơi, việc đánh giá chính xác tiềm năng gió là một trong những bước quan trọng trước khi triển khai dự án. Dữ liệu về tốc độ gió, hướng gió và các điều kiện khí tượng hải văn giúp nhà đầu tư […]
Trong nuôi trồng thủy sản hiện đại, việc giảm chi phí thức ăn, hạn chế thay nước và kiểm soát chất lượng môi trường ao nuôi đang trở thành những yếu tố được đặc biệt quan tâm. Từ yêu cầu đó, nhiều mô hình nuôi ứng dụng công nghệ sinh học đã được nghiên cứu […]
Biến đổi khí hậu ngày càng tác động rõ rệt đến sản xuất nông nghiệp, việc quan trắc thủy văn đóng vai trò quan trọng trong quản lý nguồn nước, dự báo rủi ro và nâng cao hiệu quả canh tác. Các dữ liệu về mực nước, vận tốc dòng chảy, lượng mưa, độ mặn… […]
Biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, các hiện tượng như lũ lụt, hạn hán và biến động dòng chảy xuất hiện với tần suất khó dự đoán hơn. Vì vậy, việc theo dõi mực nước và lưu lượng dòng chảy liên tục đóng vai trò quan trọng trong quản lý tài […]
Hấp thụ carbon rừng đang trở thành một trong những giải pháp quan trọng trong chiến lược giảm phát thải khí nhà kính và ứng phó với biến đổi khí hậu. Không chỉ có vai trò hấp thụ và lưu trữ CO₂, rừng còn mang lại nhiều giá trị về đa dạng sinh học, sinh […]
Ngành năng lượng tái tạo ngày càng phát triển, việc đánh giá chính xác tài nguyên gió đóng vai trò quan trọng trong quá trình quy hoạch, khảo sát và đầu tư dự án điện gió. Lidar WindCube là giải pháp đo gió hiện đại, cho phép thu thập dữ liệu khí tượng ở nhiều […]
