Trong những năm gần đây, xu hướng phát triển bền vững và giảm phát thải khí nhà kính đã trở thành yêu cầu bắt buộc trong thương mại quốc tế. Đặc biệt, Liên minh châu Âu (EU) đã triển khai cơ chế CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism) nhằm kiểm soát lượng phát thải carbon của hàng hóa nhập khẩu. Điều này tạo ra không ít thách thức đối với các doanh nghiệp xuất khẩu của Việt Nam.
Tuy nhiên, nếu có chiến lược chuẩn bị phù hợp, cơ chế CBAM không chỉ là rào cản mà còn là cơ hội để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, cải thiện quy trình sản xuất và tiếp cận các thị trường phát triển. Vậy doanh nghiệp cần làm gì để thích ứng hiệu quả với CBAM?
CBAM yêu cầu doanh nghiệp xuất khẩu vào EU phải minh bạch lượng phát thải khí nhà kính phát sinh trong quá trình sản xuất. Trong giai đoạn đầu, doanh nghiệp phải thực hiện báo cáo phát thải, sau đó sẽ phải mua chứng chỉ carbon tương ứng với lượng phát thải nếu sản phẩm thuộc phạm vi điều chỉnh của cơ chế này. Điều đó đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp có mức phát thải cao sẽ phải chịu thêm chi phí, trong khi những doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ sạch và giảm phát thải sẽ có lợi thế cạnh tranh lớn hơn trên thị trường quốc tế. Chính vì vậy, việc chủ động xây dựng chiến lược thích ứng với cơ chế CBAM là yêu cầu cấp thiết đối với nhiều ngành sản xuất và xuất khẩu.
Để đáp ứng các quy định của EU và duy trì lợi thế cạnh tranh, doanh nghiệp cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp từ kiểm kê phát thải, ứng dụng công nghệ sạch đến hoàn thiện hệ thống quản lý dữ liệu carbon. Dưới đây là những giải pháp quan trọng giúp doanh nghiệp thích ứng hiệu quả với cơ chế CBAM.
Việc sử dụng năng lượng tái tạo là xu hướng tất yếu trong quá trình chuyển đổi xanh. Các doanh nghiệp có thể tận dụng nguồn điện mặt trời hoặc điện gió để thay thế một phần điện năng từ nhiên liệu hóa thạch trong hoạt động sản xuất. Giải pháp này không chỉ giúp giảm phát thải carbon mà còn góp phần tiết kiệm chi phí năng lượng trong dài hạn.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp nên hợp tác với các đơn vị cung cấp chứng chỉ năng lượng tái tạo để chứng minh nguồn điện sạch được sử dụng trong sản xuất. Đây sẽ là cơ sở quan trọng khi thực hiện báo cáo phát thải theo yêu cầu của CBAM và các tiêu chuẩn môi trường quốc tế.
CBAM là cơ chế mới và sẽ tiếp tục được cập nhật trong thời gian tới. Vì vậy, doanh nghiệp cần thường xuyên theo dõi các quy định mới nhất từ EU để đảm bảo hoạt động xuất khẩu luôn đáp ứng yêu cầu.
Một giải pháp hiệu quả là thành lập đội ngũ chuyên trách hoặc phân công bộ phận phụ trách việc theo dõi chính sách, cập nhật hướng dẫn kỹ thuật và phối hợp với các phòng ban trong quá trình thực hiện báo cáo phát thải. Ngoài ra, doanh nghiệp cần đăng ký tài khoản trên hệ thống CBAM của EU theo đúng quy định, đồng thời chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và dữ liệu phát thải minh bạch để phục vụ quá trình báo cáo và kiểm tra khi cần thiết.
>> Xem thêm: Blue Carbon Là Gì? Tại Sao Blue Carbon Lại Quan Trọng?
Quá trình chuyển đổi xanh đòi hỏi nguồn lực tài chính và công nghệ đáng kể. Do đó, doanh nghiệp nên chủ động mở rộng hợp tác với các tổ chức quốc tế, đơn vị tư vấn và các chương trình hỗ trợ phát triển bền vững. Thông qua các chương trình tài trợ hoặc nguồn vốn xanh, doanh nghiệp có thể đầu tư thiết bị hiện đại, cải tiến công nghệ và triển khai các dự án giảm phát thải với chi phí hợp lý hơn.
Bên cạnh đó, việc hợp tác với các tổ chức có kinh nghiệm về kiểm kê khí nhà kính, tín chỉ carbon hoặc chứng nhận môi trường cũng giúp doanh nghiệp đáp ứng nhanh hơn các yêu cầu của CBAM và giảm thiểu rủi ro trong quá trình tuân thủ.
Trước tiên, doanh nghiệp cần xây dựng hệ thống kiểm kê và giám sát khí nhà kính theo các tiêu chuẩn quốc tế như ISO 14064. Việc đo lường chính xác lượng phát thải trong từng công đoạn sản xuất giúp doanh nghiệp xác định những nguồn phát thải lớn và xây dựng kế hoạch cắt giảm phù hợp.
Song song với đó, doanh nghiệp nên đầu tư đổi mới công nghệ, tối ưu dây chuyền sản xuất, sử dụng thiết bị tiết kiệm năng lượng và cải tiến quy trình vận hành nhằm giảm lượng khí CO₂ phát sinh. Khi lượng phát thải được kiểm soát tốt, chi phí liên quan đến CBAM cũng sẽ giảm đáng kể.
Các giải pháp IoT, cảm biến thông minh, nền tảng quản lý dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) giúp doanh nghiệp theo dõi lượng phát thải theo thời gian thực, tự động thu thập dữ liệu và giảm sai sót trong quá trình báo cáo.
Việc số hóa dữ liệu không chỉ giúp doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu của cơ chế CBAM mà còn tạo nền tảng cho hệ thống quản trị ESG, kiểm kê khí nhà kính và xây dựng chiến lược phát triển bền vững trong tương lai.
>> Xem thêm: Giải Pháp Hiệu Quả Chuyển Đổi Số Trong Nông Nghiệp
Sự ra đời của cơ chế CBAM đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ trong xu hướng thương mại xanh trên toàn cầu. Để duy trì lợi thế cạnh tranh tại thị trường EU và các thị trường quốc tế khác, doanh nghiệp Việt Nam cần chủ động xây dựng hệ thống kiểm kê khí nhà kính, đầu tư công nghệ sạch, chuyển đổi sang năng lượng tái tạo, minh bạch dữ liệu phát thải và tuân thủ đầy đủ các quy định của CBAM.
Việc chuẩn bị từ sớm không chỉ giúp doanh nghiệp giảm thiểu chi phí tuân thủ mà còn mở ra nhiều cơ hội tiếp cận nguồn vốn xanh, nâng cao giá trị thương hiệu và phát triển bền vững. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0”, thích ứng với cơ chế CBAM chính là bước đi chiến lược để doanh nghiệp Việt Nam khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT – LASI
Bài viết liên quan
Trong quá trình phát triển một dự án điện gió, quan trắc gió Metmast là bước quan trọng để thu thập dữ liệu phục vụ đánh giá tài nguyên gió và tính toán tiềm năng phát điện. Những thông số như tốc độ gió, hướng gió, độ nhiễu loạn, độ cắt gió, nhiệt độ, áp […]
Sự phát triển nhanh chóng của các dự án điện gió ngoài khơi đang đặt ra yêu cầu ngày càng cao về đo lường và đánh giá tài nguyên gió. Khác với khu vực trên đất liền, môi trường ngoài khơi có điều kiện phức tạp với gió mạnh, sóng lớn, dòng chảy và thời […]
Trong quá trình phát triển dự án điện gió, khảo sát gió bằng Lidar đang trở thành một phương pháp quan trắc ngày càng được quan tâm nhờ khả năng thu thập dữ liệu gió ở nhiều độ cao mà không cần xây dựng các trụ đo gió cao truyền thống. Dữ liệu từ hệ […]
Trong quá trình vận hành hệ thống điện mặt trời, bám bụi trên bề mặt tấm pin là một trong những yếu tố có thể làm suy giảm hiệu suất phát điện. Bụi đất, cát, phấn hoa và các hạt vật chất trong không khí có thể tích tụ theo thời gian, làm giảm lượng […]
Sạt lở đất là một trong những dạng thiên tai có diễn biến phức tạp, thường xảy ra đột ngột và có thể gây thiệt hại lớn về người, tài sản cũng như hạ tầng giao thông. Đặc biệt tại các khu vực miền núi, ven sông, vùng có địa hình dốc hoặc thường xuyên […]
Trong ngành sản xuất và kinh doanh thủy sản giống, chất lượng con giống không chỉ phụ thuộc vào quá trình ương nuôi mà còn chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi khâu đóng gói và vận chuyển. Đặc biệt với tôm giống, việc kiểm soát lượng nước, oxy, mật độ tôm và độ kín của […]
Ngành nuôi trồng thủy sản đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ từ mô hình nuôi ven bờ sang nuôi biển xa bờ. Xu hướng này không chỉ giúp giảm áp lực lên các vùng nuôi truyền thống mà còn mở ra cơ hội khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên biển rộng […]
Trong quá trình phát triển các dự án điện mặt trời, việc đánh giá chính xác tài nguyên năng lượng mặt trời là cơ sở quan trọng để xác định tiềm năng khai thác, lựa chọn công nghệ và dự báo hiệu suất vận hành. Không chỉ cần biết một khu vực có nhiều nắng, […]
Dịch bệnh và biến động chất lượng nước ngày càng trở thành thách thức lớn đối với ngành nuôi tôm, việc tìm kiếm những mô hình nuôi bền vững, kiểm soát tốt môi trường và giảm rủi ro cho tôm ngày càng được quan tâm. Mô hình Aquamimicry nuôi tôm hiệu quả là một hướng […]
Carbon xanh ven biển là lượng carbon được hấp thụ, lưu trữ và tích tụ trong các hệ sinh thái ven biển như rừng ngập mặn, đầm lầy nước mặn và thảm cỏ biển. Đây là những hệ sinh thái có khả năng hấp thụ CO₂ từ khí quyển, đồng thời lưu giữ carbon trong […]
Hiện nay, biến đổi khí hậu, suy giảm tài nguyên thiên nhiên và yêu cầu ngày càng cao từ thị trường quốc tế, ESG trong nông nghiệp đang trở thành xu hướng tất yếu đối với các doanh nghiệp và hợp tác xã. Không còn đơn thuần là một bộ tiêu chí đánh giá phát […]
Biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng, việc cắt giảm phát thải khí nhà kính và tăng cường khả năng hấp thụ carbon đang trở thành mục tiêu ưu tiên của nhiều quốc gia. Bên cạnh rừng trên cạn, các hệ sinh thái ven biển như rừng ngập mặn, thảm cỏ biển và đầm […]
