Ngành tôm Việt Nam đang giữ vai trò quan trọng trong xuất khẩu thủy sản và đóng góp lớn vào tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, song song với sự phát triển đó là áp lực ngày càng lớn về phát thải khí nhà kính, sử dụng năng lượng và tác động đến môi trường. Trong khi các thị trường xuất khẩu ngày càng siết chặt các tiêu chuẩn phát triển bền vững, việc giảm dấu chân carbon trong nuôi trồng tôm không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu tất yếu để nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế. Vậy dấu chân carbon là gì và ngành tôm cần làm gì để giảm phát thải hiệu quả?
Dấu chân carbon (Carbon Footprint) là tổng lượng khí nhà kính phát sinh trực tiếp và gián tiếp trong toàn bộ quá trình sản xuất, kinh doanh hoặc cung cấp dịch vụ, được quy đổi về đơn vị tấn CO₂ tương đương (CO₂e). Các loại khí nhà kính phổ biến bao gồm CO₂, CH₄ (methane), N₂O (nitrous oxide), CFCs, O₃ và nhiều loại khí khác có khả năng gây nóng lên toàn cầu.
Theo thống kê, năm 2019, lượng phát thải khí nhà kính do con người tạo ra trên toàn thế giới đạt khoảng 54 tỷ tấn CO₂, trong đó riêng lĩnh vực nông nghiệp phát thải khoảng 13,7 tỷ tấn CO₂. Tại Việt Nam, giai đoạn 2000-2020, lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp và sử dụng đất phát thải trung bình khoảng 96,7 triệu tấn CO₂, chiếm gần 30% tổng lượng phát thải khí nhà kính của cả nước. Đối với ngành nuôi tôm, việc xác định và giảm dấu chân carbon không chỉ góp phần bảo vệ môi trường mà còn là yêu cầu quan trọng để đáp ứng các tiêu chuẩn phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường xuất khẩu.
Nuôi tôm là một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam nhưng cũng đối mặt với nhiều thách thức liên quan đến phát thải carbon. Hàm lượng CO₂ cao trong môi trường nuôi có thể ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ tăng trưởng, sức khỏe và tỷ lệ sống của tôm. Đồng thời, quá trình sản xuất cũng phát sinh lượng khí nhà kính đáng kể thông qua tiêu thụ điện năng, thức ăn, xử lý nước và các hoạt động vận hành. Bên cạnh đó, ngành thủy sản nói chung còn tạo ra lượng lớn chất hữu cơ phát sinh trong quá trình nuôi.
>> Xem thêm: Phần Mềm Nhận Dạng Kích Thước Và Bệnh Tôm
IDH đang phối hợp với nhiều đối tác xây dựng lộ trình giảm phát thải môi trường thông qua công cụ Đánh giá Vòng đời sản phẩm (Life Cycle Assessment – LCA). Phương pháp này giúp tính toán dấu chân môi trường của sản phẩm từ giai đoạn đầu vào cho đến khâu bán lẻ, qua đó xác định các “điểm nóng” phát thải để triển khai các giải pháp giảm thiểu phù hợp. Đối với Việt Nam, IDH ưu tiên hỗ trợ chuỗi cung ứng tôm và cá tra tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Tại Diễn đàn Kinh doanh Đồng bằng sông Cửu Long năm 2024, nhiều doanh nghiệp Việt Nam và Hà Lan đã ký kết các biên bản ghi nhớ nhằm thúc đẩy phát triển thủy sản bền vững.
Một số dự án tiêu biểu gồm:
Những chương trình này góp phần thúc đẩy đổi mới công nghệ và giảm phát thải trong toàn chuỗi sản xuất.
Một trong những hướng đi nổi bật là phát triển mô hình nuôi tôm kết hợp bảo tồn rừng ngập mặn. Các đơn vị như Van Oord, Rynan Aquaculture, Larive International và OpenAsia đang phối hợp xây dựng mô hình thử nghiệm nhằm tối ưu hóa việc kết hợp giữa nuôi tôm và hệ sinh thái rừng ngập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long. Mô hình này hướng đến mục tiêu cân bằng giữa năng suất nuôi, bảo tồn tài nguyên thiên nhiên và giảm phát thải carbon.
Mô hình nuôi tôm gắn với rừng ngập mặn
Ngân hàng Phát triển Doanh nhân Hà Lan (FMO) dự kiến tài trợ 15 triệu USD cho Công ty Cổ phần Camimex triển khai dự án “Phát triển tôm rừng bền vững DFCD-Camimex”. Theo kế hoạch, dự án sẽ mở rộng vùng nuôi tôm hữu cơ với khoảng 3.000 hộ nuôi, trên diện tích 10.000 ha rừng ngập mặn. Đây được xem là bước đi quan trọng trong việc phát triển các mô hình nuôi có lượng phát thải thấp và gia tăng giá trị xuất khẩu.
LASI cung cấp dịch vụ đo đạc dấu chân carbon cho sản phẩm tôm theo các phương pháp và tiêu chuẩn quốc tế. Giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp thu thập dữ liệu trong toàn bộ vòng đời sản phẩm, từ nguyên liệu đầu vào, quá trình nuôi, sử dụng năng lượng, thức ăn, xử lý nước đến vận chuyển và chế biến, qua đó tính toán chính xác lượng phát thải khí nhà kính của từng sản phẩm.
Không chỉ dừng lại ở việc tính toán phát thải, LASI còn đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc phân tích các nguồn phát thải chính, xây dựng đường cơ sở carbon, đề xuất giải pháp giảm phát thải và hoàn thiện hồ sơ báo cáo, góp phần đáp ứng các yêu cầu về truy xuất dấu chân carbon của thị trường xuất khẩu.
>> Xem thêm: Giải Pháp Lồng Nuôi Biển Công Nghiệp Công Nghệ Cao
Trong khi các quy định về phát thải khí nhà kính ngày càng được siết chặt, giảm dấu chân carbon trong nuôi trồng tôm là xu hướng tất yếu để nâng cao sức cạnh tranh của ngành thủy sản Việt Nam. Liên hệ LASI ngay hôm nay để được hỗ trợ và tư vấn!
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT – LASI
Bài viết liên quan
Giám sát chuỗi lạnh là quá trình theo dõi, ghi nhận và quản lý các điều kiện môi trường, đặc biệt là nhiệt độ, trong suốt quá trình bảo quản, vận chuyển và phân phối các sản phẩm nhạy cảm với nhiệt độ. Trong lĩnh vực y tế và dược phẩm, giải pháp này đóng […]
Thiết bị ROV (Remotely Operated Underwater Vehicle) là robot điều khiển từ xa được thiết kế để hoạt động dưới nước, phục vụ các nhiệm vụ khảo sát, quan sát, kiểm tra và hỗ trợ thao tác tại những khu vực khó tiếp cận. ROV thường kết nối với người vận hành thông qua dây […]
Robot không người lái dưới nước (AUV – Autonomous Underwater Vehicle) là phương tiện tự hành được thiết kế để thực hiện các nhiệm vụ khảo sát, thu thập dữ liệu và nghiên cứu môi trường dưới nước mà không cần điều khiển liên tục từ con người. Nhờ khả năng tích hợp camera, sonar […]
Dưới mặt nước là một môi trường phức tạp, nơi tầm nhìn hạn chế, điều kiện thủy văn biến động và khả năng tiếp cận của con người gặp nhiều khó khăn. Đối với các công trình, phương tiện và hệ thống hạ tầng dưới nước, việc kiểm tra trực tiếp thường tốn thời gian, […]
Trong quá trình phát triển và vận hành dự án điện gió, dự báo sản lượng điện gió là một trong những yếu tố quan trọng giúp chủ đầu tư đánh giá hiệu quả khai thác tài nguyên, tối ưu vận hành và giảm thiểu rủi ro tài chính. Để xây dựng các mô hình […]
Ngành nông nghiệp đang chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình sản xuất xanh, tiết kiệm tài nguyên và giảm phát thải, cảm biến AWD đang trở thành một công cụ quan trọng trong việc triển khai kỹ thuật tưới ngập khô xen kẽ. Công nghệ này giúp người sản xuất theo dõi chính xác […]
Trong sản xuất lúa hiện nay, quản lý nước không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất mà còn liên quan đến chi phí sản xuất, khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính. Đặc biệt tại Đồng bằng sông Cửu Long, tình trạng […]
Ngày 21 – 23/8/2026, tại Đà Nẵng – Trong khuôn khổ Hội thảo Khoa học Ứng dụng GIS Toàn quốc 2026 diễn ra tại Trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng, Công ty Cổ phần Vật tư Khoa học Kỹ thuật – LASI đã tham dự và đóng góp tại nhiều hoạt […]
Trong quá trình phát triển một dự án điện gió, đánh giá tài nguyên gió là bước quan trọng giúp nhà đầu tư xác định tiềm năng của khu vực, lựa chọn vị trí phù hợp và dự báo sản lượng điện. Dữ liệu gió càng chính xác, doanh nghiệp càng có cơ sở để […]
Trong quá trình vận hành nhà máy điện mặt trời, dữ liệu thời tiết có vai trò quan trọng trong việc đánh giá hiệu suất hệ thống, phân tích sản lượng điện và chủ động lên kế hoạch bảo trì. Những yếu tố như bức xạ mặt trời, nhiệt độ, độ ẩm, tốc độ gió, […]
Trong quá trình phát triển điện gió, đặc biệt là điện gió ngoài khơi, việc đánh giá chính xác tiềm năng gió là một trong những bước quan trọng trước khi triển khai dự án. Dữ liệu về tốc độ gió, hướng gió và các điều kiện khí tượng hải văn giúp nhà đầu tư […]
Trong nuôi trồng thủy sản hiện đại, việc giảm chi phí thức ăn, hạn chế thay nước và kiểm soát chất lượng môi trường ao nuôi đang trở thành những yếu tố được đặc biệt quan tâm. Từ yêu cầu đó, nhiều mô hình nuôi ứng dụng công nghệ sinh học đã được nghiên cứu […]
