Trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu ngày càng gay gắt, các quốc gia, doanh nghiệp và tổ chức quốc tế đều đang hướng tới một mục tiêu chung: giảm phát thải khí nhà kính và tiến tới trung hòa carbon (net zero). Để đạt được điều đó, việc chuyển đổi sang nền kinh tế carbon thấp trở thành xu hướng tất yếu, vừa là chiến lược ứng phó với khủng hoảng khí hậu, vừa là động lực đổi mới mô hình tăng trưởng xanh.
Bài viết dưới đây LASI sẽ cung cấp một cái nhìn toàn diện về khái niệm carbon thấp, vai trò của nó trong phát triển bền vững cũng như xu hướng chuyển đổi của Việt Nam và thế giới trong tiến trình giảm phát thải khí nhà kính.
Carbon thấp là khái niệm chỉ các hoạt động, công nghệ, sản phẩm hoặc mô hình kinh tế có lượng phát thải khí CO₂ và các khí nhà kính (GHG) thấp hơn mức trung bình thông thường.
Một nền kinh tế carbon thấp hướng tới việc giảm phát thải trên toàn chuỗi giá trị. Từ sản xuất, vận chuyển, tiêu dùng đến tái chế thông qua:
Mục tiêu của phát triển carbon thấp là giảm lượng phát thải tuyệt đối. Đồng thời còn là tối ưu hóa cường độ carbon – tức lượng CO₂ phát thải trên mỗi đơn vị GDP hoặc sản phẩm đầu ra.
Biến đổi khí hậu chủ yếu do tích tụ khí nhà kính (CO₂, CH₄, N₂O…) trong khí quyển, làm tăng nhiệt độ toàn cầu và gây ra các hiện tượng thời tiết cực đoan. Theo IPCC (Ủy ban Liên chính phủ về Biến đổi Khí hậu), để giới hạn mức tăng nhiệt độ Trái Đất dưới 1,5°C, nhân loại cần giảm phát thải 45% so với mức năm 2010 vào năm 2030. Đồng thời đạt Net Zero vào năm 2050.
Kinh tế carbon thấp đóng vai trò trung tâm trong tiến trình này thông qua:
>> Xem thêm: Các Hoạt Động Phát Thải Khí Nhà Kính
Việc hướng tới một nền kinh tế carbon thấp là xu thế tất yếu trong bối cảnh biến đổi khí hậu. Đồng thời là một chiến lược phát triển bền vững mang lại lợi ích tổng thể cho môi trường, kinh tế và xã hội. Các quốc gia chuyển dịch sang mô hình carbon thấp đang chứng minh rằng, tăng trưởng kinh tế hoàn toàn có thể song hành với giảm phát thải khí nhà kính.
Phát triển carbon thấp góp phần trực tiếp vào việc giảm lượng CO₂ và các khí nhà kính khác. Từ đó hạn chế hiện tượng nóng lên toàn cầu và các hệ quả đi kèm. Ví dụ như: băng tan, mực nước biển dâng, hạn hán kéo dài và thiên tai cực đoan.
Khi phát thải được kiểm soát, hệ sinh thái được phục hồi và năng lực hấp thụ carbon của rừng, đất và đại dương được cải thiện. Điều này mang lại lợi ích to lớn trong việc duy trì an ninh lương thực, nguồn nước và đa dạng sinh học. Các yếu tố nền tảng cho sự phát triển bền vững của nhân loại.
Các doanh nghiệp áp dụng mô hình sản xuất carbon thấp sẽ có lợi thế trong bối cảnh các quốc gia phát triển đang siết chặt quy định về phát thải.
Các cơ chế như thuế carbon của EU (CBAM), chính sách giảm phát thải tại Mỹ hay Canada đều yêu cầu doanh nghiệp chứng minh nguồn gốc và lượng phát thải carbon trong chuỗi cung ứng. Do đó, việc giảm phát thải là chiến lược cạnh tranh dài hạn. Nó giúp doanh nghiệp mở rộng xuất khẩu. Tránh rủi ro thuế và gia tăng uy tín thương hiệu quốc tế.
Theo báo cáo của UNEP (Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc), hơn 40% các quỹ đầu tư toàn cầu hiện đã ưu tiên tài trợ cho các dự án carbon thấp như năng lượng tái tạo, giao thông xanh, sản xuất sạch hơn hay kinh tế tuần hoàn.
Khi doanh nghiệp và quốc gia định hướng phát triển theo mô hình này, họ sẽ thu hút được dòng vốn quốc tế. Từ đó hưởng lợi từ các cơ chế tài chính xanh như: green bond, carbon credit, climate fund… Điều này giúp giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Bên cạnh đó tạo nền tảng cho tăng trưởng kinh tế xanh, ít rủi ro và ổn định hơn.
Nền kinh tế carbon thấp là động lực mạnh mẽ cho đổi mới công nghệ trong các lĩnh vực: năng lượng tái tạo, xử lý chất thải, vật liệu sinh học, nông nghiệp hữu cơ và xây dựng bền vững.
Theo Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), quá trình chuyển đổi sang mô hình carbon thấp có thể tạo ra hơn 24 triệu việc làm xanh vào năm 2030. Đây là cơ hội cho lực lượng lao động trẻ, kỹ sư và nhà khoa học tham gia vào các ngành nghề có giá trị cao. Đồng thời góp phần xây dựng nền kinh tế tri thức và hướng tới trung hòa carbon.
>> Xem thêm: Nguồn Năng Lượng Sạch – Giải Pháp Tất Yếu Cho Tương Lai
Phát triển nền kinh tế carbon thấp không còn là lựa chọn, mà là con đường tất yếu để bảo đảm an ninh khí hậu, năng lượng và phát triển bền vững cho mọi quốc gia. Đối với Việt Nam, đây vừa là thách thức chuyển đổi mô hình tăng trưởng, vừa là cơ hội chiến lược để bứt phá trong kỷ nguyên kinh tế xanh.
Thông qua việc đầu tư vào công nghệ sạch, năng lượng tái tạo, đổi mới sáng tạo và quản lý carbon hiệu quả. Chúng ta có thể xây dựng một nền kinh tế hiệu quả – cạnh tranh – bền vững. Từ đó góp phần hiện thực hóa mục tiêu Net Zero 2050 và giữ vững cam kết của Việt Nam với cộng đồng quốc tế.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT – LASI
Bài viết liên quan
Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, xuất khẩu tôm đang là một trong những ngành mũi nhọn của thủy sản Việt Nam, đóng góp lớn vào kim ngạch xuất khẩu và tạo sinh kế cho hàng triệu hộ nuôi. Tuy nhiên, cùng với cơ hội mở rộng thị trường là những rào cản kỹ […]
Kể từ tháng 10/2023, doanh nghiệp xuất khẩu vào EU chính thức bước vào một “cuộc chơi” hoàn toàn mới – Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM). Đây không còn là câu chuyện riêng của ngành thép, xi măng hay năng lượng, mà đã và đang lan rộng sang chuỗi giá trị thủy […]
Khi quỹ đất ngày càng khan hiếm, nhu cầu tiêu thụ điện không ngừng gia tăng và cam kết Net Zero đang trở thành “cuộc hẹn không thể lùi”, các quốc gia Đông Nam Á đứng trước bài toán khó: làm thế nào để mở rộng năng lượng tái tạo một cách hiệu quả, bền […]
Khí hậu diễn biến ngày càng phức tạp, các hiện tượng thời tiết cực đoan như mưa lớn, gió mạnh, sương mù dày đặc hay nắng nóng kéo dài đang đặt ra những thách thức không nhỏ cho hệ thống giao thông hiện đại. Đối với đường sắt cao tốc – loại hình vận tải […]
Trong bối cảnh ngành thủy sản giữ vai trò quan trọng đối với kinh tế Việt Nam, việc Liên minh châu Âu (EU) áp dụng thẻ vàng IUU đối với hoạt động khai thác của Việt Nam đã tạo ra cú tác động lớn, kéo dài và đa chiều. Tác động của thẻ vàng thủy […]
Mỗi mùa vụ, việc thiếu oxy hòa tan trong ao luôn là nguyên nhân hàng đầu khiến tôm cá mệt mỏi, kém ăn, tăng trưởng chậm, thậm chí chết hàng loạt. Trong bối cảnh nuôi thủy sản ngày càng hướng tới năng suất cao – chi phí thấp – an toàn sinh học, kiểm soát […]
Giá điện biến động và yêu cầu tối ưu hiệu quả đầu tư ngày càng khắt khe, việc vận hành trang trại điện mặt trời không chỉ dừng lại ở “phát điện” mà còn đòi hỏi quản lý hiệu suất một cách chủ động và chính xác. Những tổn thất âm thầm do suy giảm […]
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng tác động sâu rộng đến kinh tế toàn cầu, ESG và Net Zero không còn là những khái niệm mang tính xu hướng, mà đã trở thành tiêu chuẩn mới trong hoạt động sản xuất – kinh doanh của doanh nghiệp. Từ yêu cầu của thị […]
Quan trắc đường cao tốc đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong bối cảnh các tuyến cao tốc ngày càng cho phép phương tiện lưu thông với tốc độ cao, rút ngắn đáng kể thời gian di chuyển nhưng đồng thời cũng làm gia tăng mức độ rủi ro khi xảy ra sự cố, […]
Hiện nay, ngành thủy sản Việt Nam không chỉ chịu áp lực về sản lượng, chất lượng mà còn phải đáp ứng những tiêu chuẩn khắt khe về khai thác hợp pháp, bền vững và truy xuất nguồn gốc. Việc Liên minh châu Âu (EU) áp dụng thẻ vàng IUU đối với thủy sản Việt […]
Trong hoạt động hàng hải hiện đại, tính toán và kiểm soát vận tốc cập tàu là một trong những yếu tố mang tính quyết định đến an toàn, hiệu quả vận hành và uy tín của cảng biển. Tuy nhiên, trên thực tế, không phải thuyền trưởng, thủy thủ, hoa tiêu hay đội ngũ […]
Trong bối cảnh ngành năng lượng tái tạo đang chuyển mình mạnh mẽ, dữ liệu gió chính xác trở thành yếu tố then chốt quyết định hiệu quả và tính khả thi của các dự án điện gió. Những phương pháp đo gió truyền thống dần bộc lộ hạn chế về phạm vi, độ cao […]
