Hướng đến mục tiêu phát triển bền vững, Việt Nam đang triển khai thí điểm mô hình cảng xanh từ năm 2023, làm nền tảng để áp dụng bắt buộc các tiêu chí môi trường trong hoạt động cảng biển từ sau năm 2030.
Trên cơ sở phê duyệt của Bộ Giao thông vận tải, mới đây Cục Hàng hải Việt Nam đã ra Quyết định số 710/QĐ-CHHVN Ban hành Kế hoạch thực hiện đề án phát triển cảng xanh tại Việt Nam. Theo quyết định này, trong giai đoạn 2021 – 2025 sẽ nghiên cứu đề xuất cơ chế, chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp để thực hiện tiến trình phát triển cảng xanh. Nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ sạch, thân thiện với môi trường trong hoạt động khai thác cảng biển. Sau đó, giai đoạn 2025 – 2030, xây dựng và ban hành tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia về tiêu chí cảng xanh. Công tác triển khai áp dụng tự nguyện tiêu chí cảng xanh ở Việt Nam, tiến tới đề xuất xây dựng, ban hành quy định áp dụng bắt buộc tiêu chí cảng xanh cho hệ thống cảng biển Việt Nam. Dự kiến đến sau năm 2030, tiêu chí cảng xanh trong quy hoạch, đầu tư xây dựng và kinh doanh khai thác cảng biển tại Việt Nam được áp dụng bắt buộc.
Mô hình cảng xanh, đại diện cho mô hình phát triển cảng bền vững, không chỉ đáp ứng nhu cầu của môi trường mà còn làm tăng lợi ích kinh tế của cảng, sẽ được thí điểm từ năm 2023 trước khi nhân rộng, áp dụng tiêu chí bắt buộc từ sau năm 2030. Theo đó, phát triển hệ thống cảng biển Việt Nam theo hướng bền vững, trong đó, bảo vệ môi trường được xem xét như một bộ phận cấu thành không tách rời của quá trình đầu tư xây dựng, kinh doanh khai thác cảng biển. Phát triển hệ thống cảng biển Việt Nam trên cơ sở ưu tiên phòng ngừa ô nhiễm, sự cố, rủi ro môi trường. Tăng cường năng lực ứng phó với biến đổi khí hậu, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả. Kiểm soát tác nhân gây ô nhiễm, giảm thiểu phát sinh chất thải, khí thải. Từ đó, hướng tới nền kinh tế xanh và nâng cao hình ảnh cảng biển Việt Nam trên trường quốc tế.
>> Xem thêm: Chứng Chỉ MSC – Lời Cam Kết Cho Một Đại Dương Bền Vững
Tại Việt Nam, mô hình cảng xanh sẽ được triển khai dựa trên 6 nhóm tiêu chí cụ thể, tập trung chủ yếu vào các cảng tổng hợp và cảng container. Các nhóm tiêu chí bao gồm:
Để được công nhận là cảng xanh, một cảng biển cần đạt tối thiểu 60% tổng số điểm, tương đương ít nhất 60/100 điểm, kèm theo tài liệu chứng minh việc thực hiện đầy đủ các tiêu chí.
Tuy nhiên, việc hiện thực hóa các tiêu chuẩn cảng xanh tại Việt Nam vẫn còn đối mặt với nhiều thách thức. Một trong những rào cản lớn là nguồn vốn đầu tư cho cơ sở hạ tầng bảo vệ môi trường và hệ thống phòng ngừa, ứng phó sự cố trong hoạt động hàng hải còn hạn chế. Bên cạnh đó, việc chuyển đổi sang sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả cũng gặp khó khăn khi nhiều doanh nghiệp chưa đủ nguồn lực tài chính hoặc không dễ dàng tiếp cận các khoản vay tín dụng xanh. Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư cải tiến công nghệ theo hướng thân thiện với môi trường và tiết kiệm năng lượng hiện vẫn còn thiếu và chưa thực sự hiệu quả.
Trong hành trình hướng tới phát triển cảng xanh và logistics bền vững, một số cảng biển tại Việt Nam đã chủ động chuyển mình, trong đó Cảng Tân Cảng Cát Lái là hình mẫu tiêu biểu. Đây là cảng đầu tiên của Việt Nam được Hội đồng mạng lưới dịch vụ cảng APEC vinh danh là “Cảng xanh” và hiện là cảng container lớn nhất cả nước, sở hữu hạ tầng hiện đại với 160 ha bãi, 2.040 m cầu tàu cùng hệ thống thiết bị xếp dỡ và công nghệ quản lý tiên tiến, thuộc Top 20 cảng container hàng đầu thế giới.
Để hiện thực hóa mục tiêu “xanh hóa”, Tân Cảng Cát Lái đã áp dụng loạt giải pháp đồng bộ: thay thế thiết bị nâng hạ chạy dầu diesel bằng thiết bị điện, giúp tiết kiệm 1,5 – 2 triệu USD chi phí nhiên liệu mỗi năm; tăng cường vận tải thủy với khả năng chuyên chở 3.000 TEU mỗi chuyến, giảm tương đương 2.000 lượt xe container. Đồng thời, cảng đẩy mạnh chuyển đổi số với hệ thống chứng từ điện tử, rút ngắn thời gian xe chờ tại cổng từ 13 phút còn 6 phút, cắt giảm 30.000 – 50.000 tờ giấy/ngày.
Ngay từ đầu, toàn bộ hệ thống cẩu bờ, cẩu bãi đều được vận hành bằng điện, góp phần giảm thiểu khí thải CO₂ đáng kể. Cảng cũng triển khai lắp đèn LED tiết kiệm điện, sử dụng năng lượng tái tạo và tận dụng điện dư từ cẩu bờ cho các hoạt động văn phòng. Hạ tầng kỹ thuật cũng được cải thiện như đầu tư hệ thống lọc sóng ổn định điện lưới, trồng cây xanh dọc các tuyến đường nội bộ nhằm tạo cảnh quan và lọc bụi.
Không chỉ chú trọng công nghệ, cảng còn nỗ lực giảm tiếng ồn, bụi, bức xạ và xây dựng hệ thống xử lý nước thải, thu gom – tái chế rác thải rắn và rác thải nguy hại. Việc nâng cao năng suất giải phóng tàu không chỉ giúp khách hàng tiết kiệm chi phí mà còn giảm thiểu đáng kể tác động đến môi trường
>> Xem thêm: Quan Trắc Đường Cao Tốc Theo Quy Chuẩn Việt Nam Và Quốc Tế
Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu phát triển cảng xanh trở thành tiêu chuẩn bắt buộc sau năm 2030, kinh nghiệm từ các mô hình cảng tiên tiến sẽ là nền tảng quan trọng để nhân rộng, thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh trên toàn hệ thống cảng biển quốc gia. Đây không chỉ là bước tiến về công nghệ, mà còn là cam kết mạnh mẽ đối với tương lai bền vững và thân thiện với môi trường.
CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ KHOA HỌC KỸ THUẬT – LASI
Bài viết liên quan
Trong quá trình phát triển và vận hành dự án điện gió, dự báo sản lượng điện gió là một trong những yếu tố quan trọng giúp chủ đầu tư đánh giá hiệu quả khai thác tài nguyên, tối ưu vận hành và giảm thiểu rủi ro tài chính. Để xây dựng các mô hình […]
Ngành nông nghiệp đang chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình sản xuất xanh, tiết kiệm tài nguyên và giảm phát thải, cảm biến AWD đang trở thành một công cụ quan trọng trong việc triển khai kỹ thuật tưới ngập khô xen kẽ. Công nghệ này giúp người sản xuất theo dõi chính xác […]
Trong sản xuất lúa hiện nay, quản lý nước không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất mà còn liên quan đến chi phí sản xuất, khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính. Đặc biệt tại Đồng bằng sông Cửu Long, tình trạng […]
Trong quá trình phát triển một dự án điện gió, đánh giá tài nguyên gió là bước quan trọng giúp nhà đầu tư xác định tiềm năng của khu vực, lựa chọn vị trí phù hợp và dự báo sản lượng điện. Dữ liệu gió càng chính xác, doanh nghiệp càng có cơ sở để […]
Trong quá trình vận hành nhà máy điện mặt trời, dữ liệu thời tiết có vai trò quan trọng trong việc đánh giá hiệu suất hệ thống, phân tích sản lượng điện và chủ động lên kế hoạch bảo trì. Những yếu tố như bức xạ mặt trời, nhiệt độ, độ ẩm, tốc độ gió, […]
Trong quá trình phát triển điện gió, đặc biệt là điện gió ngoài khơi, việc đánh giá chính xác tiềm năng gió là một trong những bước quan trọng trước khi triển khai dự án. Dữ liệu về tốc độ gió, hướng gió và các điều kiện khí tượng hải văn giúp nhà đầu tư […]
Trong nuôi trồng thủy sản hiện đại, việc giảm chi phí thức ăn, hạn chế thay nước và kiểm soát chất lượng môi trường ao nuôi đang trở thành những yếu tố được đặc biệt quan tâm. Từ yêu cầu đó, nhiều mô hình nuôi ứng dụng công nghệ sinh học đã được nghiên cứu […]
Biến đổi khí hậu ngày càng tác động rõ rệt đến sản xuất nông nghiệp, việc quan trắc thủy văn đóng vai trò quan trọng trong quản lý nguồn nước, dự báo rủi ro và nâng cao hiệu quả canh tác. Các dữ liệu về mực nước, vận tốc dòng chảy, lượng mưa, độ mặn… […]
Biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, các hiện tượng như lũ lụt, hạn hán và biến động dòng chảy xuất hiện với tần suất khó dự đoán hơn. Vì vậy, việc theo dõi mực nước và lưu lượng dòng chảy liên tục đóng vai trò quan trọng trong quản lý tài […]
Hấp thụ carbon rừng đang trở thành một trong những giải pháp quan trọng trong chiến lược giảm phát thải khí nhà kính và ứng phó với biến đổi khí hậu. Không chỉ có vai trò hấp thụ và lưu trữ CO₂, rừng còn mang lại nhiều giá trị về đa dạng sinh học, sinh […]
Ngành năng lượng tái tạo ngày càng phát triển, việc đánh giá chính xác tài nguyên gió đóng vai trò quan trọng trong quá trình quy hoạch, khảo sát và đầu tư dự án điện gió. Lidar WindCube là giải pháp đo gió hiện đại, cho phép thu thập dữ liệu khí tượng ở nhiều […]
Giảm phát thải vùng nguyên liệu đang trở thành một trong những định hướng quan trọng của ngành nông nghiệp Việt Nam trong quá trình chuyển đổi sang mô hình sản xuất xanh, bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu. Thay vì chỉ tập trung vào năng suất, nông nghiệp hiện nay […]
